2024 4th Quarter Puitling Zirlai 12-na

December 14–20

Châwimâwia A Awm Hun:

Kraws leh Thawhlehna

Sabbath Chawhnu                                               

Chhiar tûrte: Joh. 18:33–19:5; Joh. 19:17–22; Joh. 19:25–27; Luka 2:34, 35; Joh. 20:1–18; 1 Kor. 15:12–20.

Chângvawn: “Tin, Pilatan a hnênah, ‘Chu, lal i ni elo?’ a ti a. Isuan, ‘Ni e, lal ka ni asin. Thutak hriattîr hi ka pian chhan leh khawvêla ka rawn kal chhan a ni. Tu pawh thutaka mi apiangin ka thu an pawm \hîn’ a ti a” (Johana 18:37).

Isua khenbeh a nihna leh a thawhlehnate hi Chanchin |ha Johana ziakin a sawi uar ber a ni a. Bung khat a\anga bung sâwm hian kum thum leh a chanve vêl chhûnga thil thlengte sawiin, bung 11–20-a kan hmuhte erawh hi chu chawlhkâr khat a\anga chawlhkâr hnih chhûng vêla thil thlengte a ni thung.

Chanchin |ha bu pali-te hian Isua thih thu an sawi \heuh a; an sawi dân erawh a inang hlawm lo thung. An sawi dân hi a inrem vek tho nachungin, a ziaktu tinte hian an Chanchin |ha thupuite ti lang tûrin sawi uar duh bîk lâi an nei \heuh a. Matthaia chuan Pathian Lehkha Thu (Thuthlung Hlui) lo thlen famkimna lam a sawi uar a; Marka chuan Isua thihna khân baptisma a channa a lo entîr dân min hrilh a; tin, Luka chuan kraws kha damna leh chhandamna a nih dân a târ lang bawk (chutiang a nihzia chu krawsa khenbeh ve tho rûkru chanchinah khân kan hmu chiang hle). 

Johana hi chuan kraws kha lal\hutthlênga Isua han \huttîrtu niin a sawi ve thung a, chu chu a lehkhabu hmun hrang hranga kan hmuh hun tih thu nên pawh hian a inzawm tlat nghe nghe (Joh. 7:30, Joh. 8:20, Joh. 12:27). Kraws kha lal\hutthlênga han \huttîrtu a ni tia a sawi hi a âwm ang lo kan lo ti a ni maithei a, a âwm tho e; a chhan pawh krawsa khehbeh chu Rom-hovin mi sual nia an ngaihte an tih hlum dân hrang hrang zîngah pawh a râwng leh zahthlâk ber a ni bawk atin ni. Mahse, hêng thil pahnih inkâwlkalh takte inzawm dân a sawina hmang hian thu ril leh dik êm êm bawk si min hriat thiamtîr a: Isua kha zahthlâk taka tih hlum a ni ngei a; mahse, krawsa a thihna ngei kha Chhandamtu a nihna anga lal\hutthlêng luahtîrtu a ni ta hlauh si a ni.  

Sunday                                                       December 15

Thutak chu eng nge ni?

Johana 18:28–32-ah hian Isua chungthu ngaihtuah a nih dân kan hmu a; chipchiara sawi erawh a ni lêm lo thung. A chhan pawh a sawi tum ber chu a chungthu ngaihtuah dân ni loin, Pontia Pilata hmaa dintîr a nih dân zâwk a nih vâng a ni.

Johana 18:33–38 chhiar la. Pilata leh Isua hian eng chungchâng nge ni an sawi?

__________________________________________________

_____________________________________________________

Pilata hian Isua chu Juda-te lal a nih leh nih loh a zâwt a (Joh. 18:33). Hei hi “lal” tia Isua sawi a nihna hmasa ber niin, a hnu zêlah pawh he \awngkam hi Isua sawina atân hman a ni nual bawk. Isuan chhângin, he zawhna hi amah Pilata’n lal nia a pawm avâng nge, mi dangin lal nia an sawi a lo hriat avâng maia zâwt zâwk tih a zâwt lêt a. Isua zawhna zawh hian Pilata lamah ball vawm pheiin, Pilata hian a mi biak mêk hi tu nge a nih a hria em tih hriat a duh a ni. A chhiartute hi chuan Isua hi Lal a ni tih kan hre sa tawh reng a. Mahse, Pilata hian a hre ve dâwn em?

Pilata lahin chhâng \ha ta mai loin, “Kei hi Juda mi ka ni em ni? Nangma hnampuite leh puithiam lalten kan hnênah an rawn hruai che a nih hi. Eng thil nge i tih rêng rêng a?” (Joh. 18:35, NKJV) tiin a han zâwt lêt ve leh hrâm pêk a. Pilata hian Isua zawhna awmzia hi a hre thiam reng. Nimahsela, thutak chu pawm loh a lo tum lâwk sa tlat a, chutianga âwn sa lam a neih avâng chuan Isua zawhna pawh hi hre thiam reng chungin a chhâng duh ta lo a ni.

Isuan chhângin a lalram chu he khawvêla mi hi a nih loh thu a sawi a (Joh. 18:36). Chutah zet chuan Pilata pawhin Isuan lal nia a inchhâl dân chu a man thiam ta (Joh. 18:37). Isua hian sawi chhunzawmin, mite hnêna thutak hriattîr tûra lo piang a nih thu te pawh a sawi kâi ta zêl a; chu mai a ni lo, “thutaka mi apiangte” chuan ama thu a pawm \hin thu pawh a sawi ta vek bawk a ni (Joh. 18:37).

Pilata chuan, “Thutak chu eng nge ni?” tiin an han zâwt leh a (Joh. 18:38). Mahse, a chhânna erawh a nghâk lêm lo. Pâwnah a chhuak a, mipui pungkhâwmte lak a\anga Isua hum a tum ta zâwk a.

Thutak hi Chanchin |ha Johana ziak thupui ber pakhat a ni a. Isua hi chatuan ata lo awm tawh leh awm zêl tûr Thu (Grik \awngin, logos, Joh. 1:1–5) chu a nih avângin Êng leh Thutak ni kawp a ni. Hêng a nihna pahnihte hi thim leh thil dik lo nên chuan thil inkalh tlat an ni a. Ani hi chu khawngaihna leh thutaka khat niin (Joh. 1:14), amah kal tlang hian khawngaihna leh thutak a lo thleng ta a (Joh. 1:17). Chu thutak chanchin chu Baptistu Johana khân mite hnênah a lo hriattîr tawh a ni (Joh. 5:33). Isua khân a Pa chu “mi tak zet” a nih thu a sawi a (Joh. 7:28). Amah Isua pawh khân thutak chu Pa hnên a\ang hian a lo hria a ni (Joh. 8:40). Isua hi “kawng leh thutak leh nunna” chu a ni a (Joh. 14:6). Pathian Thu hi “thutak” chu a ni bawk (Joh. 17:17). Pilata hian thutak chu eng nge ni tiin zâwt ve tho mah se, thutak hriatna hun \ha tak a neih chu a bawh pelh ta daih a, a chhan pawh Isua chungchângah hian ngaih dân nghet sa a lo neih tlat avâng te, tûn hmaa thutlûkna dik lo tak tak a lo siam tawh \hin vâng te leh Juda sakhaw hotuten an duh ang tihsak tûra an lo nawr ve reng bawk si vâng te a ni.

Engtiangin nge Isua chu Thutak a ni tih thu hi i lo hriat thiam ve le?

Thawh|anni                                                        December 16

En teh u, he mi hi!

Johana 18:38–19:5 chhiar la. Pilata hian mipui pungkhâwmte chu Isua chhuah tûra ngên tûrin engtin nge hmin a tum?

____________________________________________________

_________________________________________________________

Pilata hian thutak chungchânga Isua a zawhna chu a chhânna pawh a nghâk leh lêm hlei lo a. Pâwnah chhuahsanin mipuite chu Isua chhuahtîr ngên tûra hmin a tum ta zâwk a ni. Mahse, ama’n chhuah ta mai loa, mipuite hmin a han tum kual vêl hian dinhmun khirh takah a dintîr ta hlauh zâwk a. Sakhaw hruaitute lah hian mipui thinrim pungkhâwm chu remchângah hmangin, amah an thunun thei a ni tih an hre ta bawk.

Pilata hian hmân a\anga an lo tih \hin dân angin, Kalhlên Kûtah lung ina tâng mi pakhat a chhuahsak thei a ni tih chu sawi chhuakin, “Juda-te lal” chu chhuahsak an duh leh duh loh a zâwt a. Mahse, a rin loh dân deuhin mipuite chuan thil sual tih nei miah lo Isua âiah suamhmang hnawksak tak, Barabba zâwk chu chhuahsak zâwk tûrin an ngên mauh mai bawk si.

Tichuan, Isua hian nuihzabûra siam leh chhaih nawmnah a tâwk \an ta nghâl a. Rom sipaite chuan hlîng hmanga an siam lallukhum lem chu an khumtîr a, puan sen duka \hui kawrfual an hâktîr a, a bul hnâiah va kalin “Chibai, Juda-te lal” an ti el chhên mai bawk a. Hetiang hi an ram lalber chibai an bûk dân a ni a; mahse, Isua chungah hi chuan tih el nân an ti a ni ve thung.

Pilata hian Isua chu pâwnah hruai chhuakin, mipuite hmuh lâi chuan a han vaw deuh \hak \hak a. Hetianga a tih chhan hi mipui tih lungâwi a tum vâng a ni ang. Isua hi chhuah zalên mai dân kawng a zawng nasa ve hle ni chuan a lang. Johana sawi dânin Isua hi tih el nân an lalte inthuamna ang an beltîr a, chutah Pilata chu mipui hmaah va ding chhuak lehin, “En teh u, he mi hi!” tiin Isua chu a han kâwk a (Joh. 19:5, ESV). Hei hian Johana 1:29-a kan hmuh Baptistu Johana thu sawi, “En teh u, Pathian Berâmno, khawvêl sual kalpuitu tûr saw!” tih kha min hriat chhuahtîr leh âwm e. Thil mak leh runthlâk tak ni bawk chu, milem be mite ram governor-in Messia lal anga cheibâwl der vêl a, Israel mite hmaa a’n pho chhuak vêl hi a ni.

Amaherawhchu, Johana 19:6–16-a kan hmuh angin mipuite chuan Isua hi Pathian Fapa nia an inchhâl avângin khenbeh ngei an duh thu an sawi a. Hei hian Pilata ti hlauthâwngin Isua chu chhuah zalên dân kawng a zawn nasattîr lehzual ta sauh zâwk a. Mahse, sakhaw hruaitute lahin Isua a chhuah zalên a nih vaih chuan Kaisara dodâltua puh an tum tlat mai bawk si. Kaisara laka rinawm a nih chuan Kaisara ang bawka lal ni ve tho nia insawi Isua hi a chhuah zalên thei lo ang tih an hria a. Kaisara lo chu lal dang an neih loh thu te hial zu sawi a! Isua an huatna chu an hnam an hmangaihna âi pawhin a thûk zâwk a. He Isua hi tih hlum a nih dâwn phawt chuan, Rom sawrkâr awpna hnuaia la awm zêl mai pawh an duh zâwk a ni.

Milem be mite sawrkâr hotu Pilatan Isua chhuah zalên a duh lâia Juda sakhaw hotu, Isua chu Messia a ni tih hre chiang ber tûr zâwkten khenbeh an han duh mauh mai hi a makin a râpthlâk hle mai! Heta \ang hian keimahni \heuh tân eng zirlâi nge zir chhuah tûr awm le?

Thawhlehni                                                   December 17

“A kin ta!”

Johana 19:17–22-a kan hmuh angin Pilata hian Isua kraws chunga târ tûrin, Latin, Grik leh Hebrai \awnga “Nazareth Isua, Juda-te Lal” (Joh. 19:19) tih chu a ziak a. He thuziak hi sakhaw hruaituten tih danglam an duh a. Mahse, Pilata hian tih danglam a phal loh avângin a ziah ang angin a târ ta a ni. He thuziak hi Isua chungchânga thutak hriattîrtu leh krawsah hian Isua chu Lal a nihna angin châwimâwi a ni tih ti langtu pakhat a ni a. Hemi hmunah hian Isua, Lal dik tak, Juda-te Lal chu mi sual anga khâi kânin a lo awm ta a ni. 

“He thu Pilata ziahtîrtu leh Isua lu chunga târ duhna rilru puttîrtu hi amah Pilata emaw, Juda-te emaw âia thu nei zâwk daih Pathian a ni a. Pathian ruahmanna angin he thuziak hian Juda-te thinlung chawk thoin, Pathian Lehkha Thuten an sawi chu a awmzia hriat thiam an lo tum phah dâwn a ni” .”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 843.

Johana 19:25–27 chhiar la. Kraws kiangah hian Isua nu chungchânga rilru khawih tak thil thleng eng nge awm?

_____________________________________________________

Hemi nia kraws kianga dingte hi zirtîrte zîngah pawh Isuan a ngainat zual bîk Johana te, Isua nu Mari te leh mi dangte an ni a. Kum emaw zât liam taah khân Simeona chuan he thil hi a la thleng dâwn a ni tih Mari leh Josepha te’n Pathian biak ina Isua hlan tûra an rawn hruai \um khân lo sawi lâwk daih tawh a ni (Luka 2:34, 35 chhiar la). Tûnah chuan Isua hi a hnuk a lo chat dâwn hnâi ta a; tichuan, a nu hnênah hian “Hmeichhia, en teh, i fapa kha!” tiin a hrilh a; tin, Johana hnênah pawh hian, “En teh, i nu kha!” tiin a hrilh ve leh bawk (Joh. 19:26, 27).

Johana 19:28–30 chhiar la. Isuan a hnuk a chah hma chiaha, “A kin ta!” tih thu a sawi hi eng nge ni a awmzia?

______________________________________________________

Châng 28-a kan hmuh (“tûnah chuan thil eng kim tih zawh a ni ta,” ESV) Grik thumal, teleo (zo, hlen chhuak, tlingtla) hi châng 30-a kan hmuh thumal (“A kin ta!”) nên hian thuhmun a ni a. Tin, châng 28-ah vêk hian teleo nêna inhnaih tak thumal dang, teleioo (zo, ti famkim) tih chu Pathian Lehkha Thu lo thlen famkim tâk thu sawina atân hman a ni bawk (“Pathian Lehkha Thu kha a thlen nân”). Chutiang chuan, hemi \uma thil thleng hi râpthlâk viau mah se, Thuthlung Hlui lehkhabuten an lo sawi eng kim mai chu a lo thleng famkim ta, hlen chhuah a ni ta, tih zawh a ni ta a ni.

Isuan, “A kin ta!” tih thu a sawi hian, Pa-in ti tûra a tuk hna chu a hlen chhuah, a tlingtlâk tâk thu a puang a ni.

Nilaini                                                       December 18

Thlân ruak chu

Johana 20:1–7 chhiar la. Hêng châng pasariha kan hmuhte hi kan tân eng nge ni a pawimawhna awm?

________________________________________________

Isua hi Zirtawpni chawhnu tlâi lam deuhah thiin, Sunday zîngkâr hma takah a tho leh a. Phûm a nih lâi vêl hian Sabbath dârkâr a in\an hnaih tawh avângin (Joh. 19:42) thil tih ngâi chi hrang hrang pawh hnawhsarum deuh hleka tih a ni a, tih ngâi dang eng emaw tih hman tâk loh pawh an nei nual nghe nghe. Isua zirtîrte hian Isua kha hmangaih viau tho mah se, Sabbath erawh an serh tlat a, hemi ni hi chuan thlânah pawh an va kal lo (Marka 16:1, Luka 23:56 chhiar ang che). Sabbath a ral hnu, Sunday zîngkârah chuan rimtuite kengin hmeichhe \henkhat an va kal a. Mahse, an beisei loh deuh maiin, thlân kawngka atâna hman lung phêk chu lâk sawn a lo ni a, thlân pawh chu a lo ruak tlat mai.

Mari Magdalini hi thlâna va kal hmasa berte zînga mi a ni a. Khaw lamah tlân lêt nghâl vatin, a thil hmuh chu Petera leh Johana te hnênah a sawi a. Petera leh Johana te pawh chu thlân lamah tlân phei ve nghâlin, a thleng hmasa zâwk chu Johana a ni. Johana hi a kûn a, thlân chhûng chu lût loin a han bih kual vêl a; mahse, a thil hmuh chhun erawh Isua an tuamna puan zai sîn, chhuata lo let reng chauh chu a ni.

Petera erawh hi chu thlân chhûngah a zuk lût a, Isua an tuamna puan zai sîn chhuata lo let rengte chu hmu a. Tin, Isua lu-a inhrûkna puan an dah pawh kha a hranga lo awmin, puan zai sînte awmna piahah zial sa-in a lo awm a ni.

Johana 20:8–10 chhiar la. Inhrûkna puan zial saa lo awm hi eng nge ni a awmzia ni a, enga ti nge a hranga a lo awm kher?

____________________________________________________

Thlân chhûnga Petera a zu luh hnu hian Johana pawh a lût ve leh a. Thlân chhûnga puan zai sîn lo let reng leh a piahah inhrûkna puan inzial sa lo awm a hmuh chuan Isua kha a tho leh ngei a ni tih a âwih ta a ni (Joh. 20:8). Enga ti nge leia Isua ruang tuamna puan zai sîn lo awm leh, a piaha inhrûkna puan zial saa lo awm a hmuh khân Isua chu mitthi zîng ata a tho leh ngei a ni tih a rin phah tâk le?

He zawhna chhâng tûr hian thlân lo ruah chhan kha eng nge ni tih kan ngaihtuah hmasak phawt a \ûl a. A chhânna ni thei zînga hmasa ber chu rûkruten an lo bo tih a ni ang. Nimahsela, he chhânna hi a âwihawm loh chhan pathum lâi a awm a. A hmasa berin, Matthaia ziak kan chhiar chuan, thlân hi vên tlat a ni a (Mat. 27:62–66); chuvângin, rûkrute tân pawh Isua ruang kha rûk chhuah rual a ni lo ang. A pahnihna chu, thlân rawk chîngten an lâk \hin chu ruang \awih mêk rimchhe tak ni loin, an chhûngten an phûm tel thil hlu eng eng emaw a ni zâwk a. A pathumna chu, thlân rawk chîngte tih ni ta se, hmanhmawh phelênga che an nih ngei dâwn avângin Isua lu-a zirtîrten an dah inhrûkna puan hi an thlep \ha hman hauh lo ang. Chutiang chu a nih avângin, Johana hian inhrûkna puan lo inthlep \ha thlap mai a han hmuh khân Isua chu mitthi zîng ata a tho leh ngei a ni tih a ring nghet ta a ni.

Ningani                                                     December 19

Isua leh Mari

Johana 20:11–13 chhiar la. Hetah hian Mari Magdalinin thlân lo ruak kha a awmzia a hriat thiam theih loh chhan eng thil nge thleng awm?

­___________________________________________________

___________________________________________________

Kan Bible châng chhiar tâk hma hma lama Mari hming lo lanna hnuhnûng berah khân, Marin Isua an zalhna thlân a lo ruah thu Petera leh Johana te a hrilh tih kan hmu a nih kha (Joh. 20:2). Tichuan, Petera leh Johana te chu thlân lam panin an tlân phei nghâl a, Mari pawh hi a hnu deuhah a va thleng ve leh niin a lang. Petera leh Johana te hian thlân chhûng chu an han bih kual thuak thuak a, Isua ruang ber chu a awm tâk si loh avângin anmahni in lamah a kîr leh ta a. Mari erawh chu thlân kiangah hian la ding rihin a \ap a. Ni eng emaw ti chhûng chu a lo \ap a lo \ap tawh ang tih rinhlelh rual a ni lo. Tûnah pawh \ah chhan tûr dang \ha tak a nei leh ta. |ap chung chuan a han kûn a, thlân chhûng chu a zu bih kual a.

Mak a tih deuh tûrin vântirhkoh pahnih hi puan vâr sinin, Isua an zalhna hmunah tak chuan an lo \hu a. A hnênah chuan, “Hmeichhia, enga ti nge i \ah a?” tiin a lo zâwt a (Joh. 20:13). A rilru a na hle tih hriat tak hian tuten emaw a Lalpa chu an ru a, a dahna hmun lah a hriat si loh thuin a chhâng a.

Johana 20:14–18 chhiar la. Mari lungngaihna zawng zawng lâwmnaa chantîr ta hlauhtu chu eng nge ni?

___________________________________________________

___________________________________________________

Mari chuan mittui la parawl kiang chung hian a hnung lam a han hawi a, a hnungah chuan mi tu emaw hi a lo ding reng mai. Chu pa chuan vântirhkohte \awngkam hman ang deuh kha hmang ve-in, “Hmeichhia, enga ti nge i \ah a? Tu nge ni i zawn rêng rêng?” tiin a lo zâwt a (Joh. 20:15). Mari lah chuan huan enkawltu emaw tiin, Isua ruang awmna a hriat leh hriat loh a zâwt a.

Chu pa chuan thumal pakhat, “Mari” tih a han sawi a. He thumal pakhat lek hian Mari nun chauh pawh ni loin, khawvêl chanchin a thlâk danglam ta vek mai a ni. Chu veleh, Mari chuan amah betu chu tho leh Isua a ni tih a hre nghâl a. Mahse, Isua hian a Pa hnêna a han chhoh phawt a ngaih avângin amah a vawn chu thlah tûrin a hrilh a. Amaherawhchu, zirtîrte hnênah va kal nghâl a, a Pa leh an Pa, a Pathian leh an Pathian hnênah a han chho dâwn a ni tih sawi tûrin a hrilh a (Joh. 20:17). Chutiang chuan Mari hian a ti ta ngei a. Zirtîrte hnênah chuan Lalpa a hmu a tih hrilhin, a hnêna thu a sawi zawng zawng pawh a hrilh chhâwng ve ta vek bawk a ni (Joh. 20:18).

 1 Korinth 15:12–20 chhiar la. Paula sawi dân ang hian, Krista kha mitthi zîng ata tho leh lo ta se, Kristian kan nih anga kan rin hi eng nge a sawngsawhlawtna awm ang? 

Zirtawpni                                                  December 20

Zir belhna: Ellen G. White-i lehkhabu ziah, Chatuan Nghahfâk phêk 858–867, “A Kin Ta!” tih te; phêk 881–888, “Lalpa Chu A Tho Leh Ta” tih te; phêk 889–895, “Enga Ti Nge I |ah?” tih te chhiar ni se. Tin, Clifford Goldstein-a lehkhabu ziah, Risen: Finding Hope in the Empty Tomb (Nampa, ID: Pacific Press, 2020) tih pawh chhiar bawk ang che.

“Pilata hian Isua chhanchhuah a duh hle a. Nimahsela, chu chu a dinhmun leh zahawmna humhim a duh avângin a ti thei si lo. A thiltihtheihna chân âi chuan pawi sawi lo nunna hlan mai kha a thlang ta a ni. Hetiang deuh hian, hrehawm tawrh emaw, an thil neih chân emaw hlauh avânga an nun kâihruaitu an chhia leh \ha hriatna dân thlauh thla ta mai hi mi eng zât tak awm ang maw? Chhia leh \ha hriatna leh kan koa tla mawhphurhna chuan thil dik tih tûr min kawhhmuh a, chutih lâiin, keimahni duhzâwng erawh chuan thil \ha lo lam hlîr min kawhhmuh thung si. Dik lohna luipui chu chhiatna lam panin a lung thla vut vut mai a, sual nêna inchawhchawrâwih thlangtu chu thiam lohna thim chhah tak lam panin len boin a awm ta \hîn a ni.”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 834

“Krista khân a lo kal chhan thilte chu an hlen kim vek hma chuan a nun a hlân rih lo a; mahse, a thâwk hnuhnûng ber a lâk rual chiah khân, ‘A kin ta’ (Joh. 19:30) tiin a au ta a nih kha. Indonaah chuan hnehna a chang ta a. A kut ding lam leh a bân thianghlim takte chuan hnehna a chantîr ta. Hnehtu a nih ang ngeiin a hnehna puanzâr chu chatuan atân sâng takah a han khâi ta a. Vântirhkohte zîngah pawh nasa taka lâwmna a awm ta rêng a ni lo’m ni? Chhandamtu’n hnehna a chan hi vâna awm zawng zawngte chuan an lawmpui vek a. Setana pawhin hneh a nih tâk avângin a lalram chu a hloh ta tih a hre chiang hle.

“Vântirhkohte leh suala tlu ve lo khawvêl dangte tân, ‘A kin ta’ tih thu hian pawimawhna thûk tak a nei a. Kan tân a ni ang bawkin anni tân pawh tlanna hnathawh ropui tak chu hlen chhuahin a awm ta a. Keini chauh ni loin, anni pawh Krista hnehna chan zâr zotute an ni ve tho a ni.”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 858.

Sawi ho tûrte:

1. Pilatan an lo tihsual ang kha i pumpelh theih nân eng ang thutlûknate nge i siam ang?

2. Enga ti nge Isua kha kan âia a thih a \ûl? Kan Âiawh a nih a \ûlna chhan chu eng nge ni? Enga ti nge chhandamna kan lo chan theih nân a thih ngei kha a \ûl? I chhânna chu a dik a ni tih lantîrtu tûr Bible châng eng engte nge awm?

3. Isua kha thlân a\angin a tho leh ngei a ni tih hi Pathian Lehkha Thu mai bâkah, khawvêl chanchina thil thlengahte pawh a finchiahna eng nge awm?4. 1 Korinth 15:12–20 chhiar la. Kristaa muhîlte chu vânah chho nghâl zêl lo ni ta se, Paulan, “Krista kha kaihthawhin awm lo ta se, Kristaa muhîl tawhte kha an boral ta tihna a ni ang a” (1 Kor. 15:18) tia a lo sawi hi eng nge a awmzia ni ta ang? Hemi chânga Paula thil sawite hian engtin nge thihna chu Krista lo kîr leh huna thawhlehna a thlen hmaa lo muthilh rihna a ni tih a nemngheh?