2024 4th Quarter Puitling Zirlai 13-na
December 21–27
Thu Tlângkawmna: Isua leh A Thu Hriain
Sabbath Chawhnu
Chhiar tûrte: Joh.21; Joh.11:9, 10; Joh. 8:42–44; Joh. 4:46–54; 2 Tim. 3:16; Joh. 15:1–11.
Chângvawn: “Pathian Lehkha in chhiar ngun \hîn, a chhûngah chatuana nunna awmin in rin avangin: chûng Lehkha chu ka chanchin hriattîrtu chu a ni si a” (Johana 5:39).
Chanchin |ha Johana ziak hi, Marka ziak ang thoin Galili rama Isua leh a zirtîrte inhmuh thu-a khâr a ni a. He zirlâi tâwp ber hian khami \uma an inhmuh thu kha sawi tho mah se, Chanchin |ha Johana ziaka thupui inthlung chhuak dap, Isua leh Pathian Thu kan lo hriat dân nên pawh a sawi zawm nghâl bawk.
Isua zirtîrte hi Isua bula kum thum chuang mah awm hman tawh ni mah se, Isuan eng thil nge lo thleng dâwn tih vawi eng emaw zât a sawi chung pawhin, Isua khenbeha a awmna tûr atân leh a thawh lehna tûr atân hian an lo inpeih lo nasa mai a. Vânduaithlâk takin, a thu sawite kha an benga rawngah an lo khung lo rêng rêng a lo ni.
Keini tûnlâi huna mite pawh hi an tih ang kha ti ve thei tho dinhmunah kan ding a: Pathian Thu hi hria emaw, chhiar emaw reng siin, min hrilh tum erawh kan lo bengkhawn miah si lo thei; tin, a sawi anga nung loin leh zâwm loin kan awm tlat thei bawk. A awmzia chu, kan ngaihtuahnate leh thil tihte kâihruaitu tûr êngah kan pawm lo thei tihna a ni. Vânduaithlâk takin hei hi Kristian tam takte nihna a ni chiah leh nghâl a.
Tûn kâr, Chanchin |ha Johana ziak kan zirnaa chawlhkâr hnuhnûng berah hian he Chanchin |hain a sawi thil pawimawh tak tak \henkhat kan thlîr ho ang a. Chûng kan thil thlîr ho tûrte chuan Isua chanchin hi benga hriatna mai ni lo, thûk zâwka hriatna bâkah, amah leh a Thu-a awmna tak tak pawh mi a neihtîr thei dâwn a ni.
Sunday December 22
Galili rama inhmuh khâwmna
Johana 21:1–19 chhiar la. He lâiah hian thu pawimawh tak tak—a bîk takin Pathian khawngaihna leh mihringte kan inngaihtlâwm a \ûlzia chungchângah—eng nge puan chhuahin awm?
_____________________________________________________
_____________________________________________________
Johana 20 hi he lekhabu ziah a nih chhan sawia tih tâwp a ni a, chu chu a lehkhabu tih tâwpna atân pawha inhmeh tak a nih lâiin, hemi zawhah hian bung khat dang a la awm tlat mai. Bung 21 hi Galili rama zirtîr \henkhat an kîr leh thuin a in\an a, chûng mite zînga pakhat Petera chuan Galili dîla lên den a rawt a. Hetianga zân lên den hi an tih fo \hin, an eizawnna ber kha niin, an hna ngâi an thawk chhunzawm leh ta a ni. Nimahsela, hemi zân ber kher hi chuan pakhat mah an man lo tlat mai.
Zîng vâr\ianah chuan, vaukama lo \hu mi pakhat, tu nge a nih pawh an hriat loh chuan rawn au-in, an lên chu an chuanna lawng ding lama dêng tûrin a hrilh a. A hrilh anga an han tih chuan sangha tam tak, a hnuh pawh an hnuh chhuah zawh loh khawp hial an man ta a. Hetiang deuh hi Isua an zui \an tirh khân an lo tawng tawh bawk a nih kha (Luka 5:1–11 chhiar rawh). Johana chu a han hawi chhuak a, lên dêng tûra rawn hrilhtu kha Isua a ni tih a hre chhuak ta a; tichuan, a \hianpa Petera pawh chu hrilh ve a. Peteran an lo hriat ve chuan tuiah zuang thla nghâlin, vaukam lam panin a hleuh phei ta a.
Vaukam a va thlen hnu chuan Isuan zawhna pathum, a Zirtîrtu a hmangaih leh hmangaih loh chungchâng vek a lo zâwt a. Isua khenbeh a nih hma khân Petera hian Isua tân chuan a nun pawh a hlan huam thu a lo sawi tawh a nih kha (Joh. 13:37). Khami \um khân Isua hi chuan a nunna hlan chu sawi loh, vawi thum ngawt a phatsan dâwn tih a lo sawi lâwk vek tawh thung a (Joh. 13:38). Galili dîl kama an intawh khâwm \umah erawh hi chuan amah a inti langsâr ngam tawh lo. A langsâr berah Isua a dah tawh thung a: “Lalpa, eng kim i hre vek alâwm; ka ngaina che tih i hria e” a ti ngam ta chauh a ni (Joh. 21:17, ESV).
Isuan Petera hnêna zawhna a zawh hian (a hnuhnûng ber tih lohah chuan) Grik \awnga hmangaih tih sawina thumal pakhat, agapao a hman lâiin, Peteran a chhânnaa Grik thumal a hman erawh Grik \awnga \hian leh \hian inhmangaih tawn, inngainat tawn thu sawina, phileo a ni zêl thung a. Chuvângin, mi \henkhat chuan Petera hian hmangaihna rau rauah pawh a sâng ber, a chungnung ber, Pathianin mihringte min hmangaihna ang hi chu a la nei phâk rih lo tihna a ni ang an ti.
Dik taka sawi chuan, Petera chhânna hian a inngaihtlâwmzia a ti lang zâwk a. A hma pawha a lo phatsan tawh dân kha a la hriat reng avângin eng mah a sawi huai ngam tawh lo a, hetiang “\awngkam tlâwm tak” hi a hmang ta a nih a rinawm. He a inngaihtlâwmna tak hi Isua pawhin a lo pawm chu a ni a, hei ngei hi rawngbâwl tûra Petera a pawm leh phahna pawh a ni bawk. Inngaihtlâwmna, inphahhniamna rilru put hi rawngbâwltuten an neih ngei ngei tûrte zînga pawimawh tak pakhat a ni tih hi chu sawi ngâi loh khawpa chiang a ni a; a chhan pawh kan inngâitlâwm a nih phawt chuan keimahni ni loin, Isua Krista zâwk a lo lansarh theih \hin vâng a ni.
Rawngbâwl tûra Petera pawm leh a nihna leh, kohhran \iak tîra a kûl a tâi ber a rawn ni zui ta bawk hi mitthi zîng ata Isua a tho leh ngei a ni tih ti chiangtu ropui tak pakhat a ni a. Isuan rawngbâwl tûra pawm leh a nihna hi zirtîr dangte hmuhah ngei ti lang lo ni se chuan Kristian hmasate pawh khân hotu enin an en thei hauh lo ang.
Enga ti nge inngaihtlâwmna hi Lalpa hriat tumtute tâna thil pawimawh êm êm a nih? Kraws kha thlîr ila, keini ve mai hi chuan eng nge chhuan tûr kan neih awm le?
Thawh|anni December 23
Isua en reng rawh
Johana 21:20–22 chhiar la. Peteran Isua hnêna zawhna zawh \ûl lo tak a zawh chu eng nge ni a, chu a zawhna zawh chuan eng kawng dik lo zawh tûrin nge a hruai \helh hman? Engtin nge Isuan kawng dik zawh tûrin a hruai lêt leh?
______________________________________________________
___________________________________________________
Isuan hian Petera hi rawngbâwl tûra pawm thar lehin, “Mi zui rawh” (Joh. 21:19) tih thu a hrilh hlimchhâwn chauh a la ni a. Hetiang thu an inhrilh hnu hian vaukamah an inzui ta nghâl mai ni âwm tak a ni. Tichuan, Petera hi a han lehhawi a, an hnunga Johana lo kal ve reng chu hmuin Isua hnênah, “Nimahsela Lalpa, he mi hian enga ti nge a rawn zui ve ngawt che a?” (Joh. 21:21) a ti a.
Isuan a rawngbâwl tûra Petera a pawm thar leh hian, Petera thih dân tûr pawh a sawi lâwk pah nghâl vek nghe nghe a (Joh. 21:18). Petera hian Johana thih dân tûr pawh a hre ve châk niin a lang. Chuvâng chuan, Isua hian zirtîr dangte chunga thil thleng tûrah lo buai lo a, amah zui mawlh chu ngaihtuah berah nei zâwk tûrin a duh tih a hriattîr ta a ni.
Johana 21:23–25 chhiar la. Engtiangin nge Isua thu sawi awmzia hi zirtîrten an lo hriat thiam loh? An hriat thiam loh chu engtin nge Johanan a hrilh fiahsak?
__________________________________________________
Zirtîrte leh mi dangte pawhin Isuan, “Ka lo kal leh thlenga lo la dam reng tûrin duh pawh ni ila, chu chu i tân eng nge a \angkâina awm? Mi zui mai rawh” (Joh. 21:22, ESV) a tih hi a awmzia an hre thiam lo a. Johana thih hmain Isua a lo kal leh dâwn tihna emaw an ti \hîn. Nimahsela, kum a lo ral zêl a, Johana pawh upa hret hretin putar hial a lo ni ta. Thi ve tho tûr a nih si chuan Isua lah a la rawn kal bawk si lo a, mi rilru a buai deuh tlat mai niin a lang. Chuvâng chuan, he an thil hriat thiam loh hi Johanan a rawn hrilh fiah ta vek a, Isuan a sawi hi nakîna thil lo la thleng tûr ni loin, Pathian a nih avânga a duh duh thlentîr thei a nih thu zâwk a ni.
Mi dangte en lo a, Isua en a pawimawh thu hi tûn kâr zirlâiin min hriattîr a tum ber a ni a. A chhan pawh Isua, Isua chauh hi kan Chhandamtu a nih vâng a ni. I mihringpuite chuan i bei an la ti dawng ngei ngei dâwn a, chu mai ni loin, a la ti na ngawih ngawih maithei bawk che asin! Mahse, Isua chuan a ti beidawng ngâi lo ang che.
Thawhlehni a\anga Ningani thlenga kan zir tûrte hian Pathian Thu hriat thiam a pawimawhzia min kawhhmuh dâwn a. Kan tum ber ni tûr chu Isua hriat leh a hnung zui nih niin, kan mihringpuite pawhin \anpuina, thurâwn leh kaihhruaina min pe thei dâwn tho mah se, amah chauh hi kan Zirtîrtu leh Kâihruaitu a ni tûr a ni.
I mi ngaihsân tak tute emaw khân i bei an ti beidawngin an lo ti na fo tawh che em? Chu i thil tawn a\ang chuan eng zirlâi harsa tak takte nge i lo zir chhuh tawh le?
Thawhlehni December 24
Êng leh thim
Johana 1:4–10; Joh. 3:19–21; Joh. 5:35; Joh. 8:12; Joh. 9:5; Joh. 11:9, 10; leh Joh. 12:35 chhiar la. Hêng Bible chângten thil pahnih inang lo tak an sawi \heuh chu eng nge ni a, eng vângin nge chu an thil sawi inang lo tak chu thutak hriat thiamna kawnga pawimawh êm êm a nih?
_____________________________________________________
___________________________________________________
Khawvêl hi thim hnuaiah a awm a; êng chu a hawisan tlat avângin amah mai chuan Pathian dik tak, thil siamte mi mal Pathian mai bâkah, chu Pathian inpuan chhuahna leh Tlanna pawh chu hriatna a nei thei lo.
“Mihringte hian anmahni ngawt chuan Pathian hriatna an nei thei lo a. ‘Vân âia sâng a ni a, nangin eng nge i tih theih? Seol âia thûk a ni a, nangin eng nge i hriat theih?’ Joba 11:8. Fa nihna thlarau chauhin Pathian thil thûk leh ril tak takte chu kan hnênah a puang thei a, chu chu ‘mita hmuh ngâi loh leh benga hriat ngâi loh, mihring rilrua la lût ngâi lo hrim hrim a ni.’ Mahse, ‘Pathianin a Thlarau Thianghlim hmangin kan hnênah a lo puang ta a.’”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 464.
Isua Krista chauhin Pa chanchin chu a lo “puang chhuak” tawh a (Joh. 1:18, NKJV). He lâi thu-a Grik thumal a hman hi exegeomai niin, a awmzia chu “hrilh fiah,” “sawi chiang,” “târ lang” tihna a ni. Johana hian Isua chu vân a\anga lo chhuk thuchah puangtu, Pathian hria tih awmzia sawi fiahtu a nih thu a sawi a. Isua Krista kal tlang chauhin Pathian hriatna dik tak kan nei thei a ni.
Johana 8:42–44 chhiar la. Engtin nge Isuan Israel hnam sakhaw hruaituten an zirtîrna innghahna atâna an hman chu a dik lohzia a sawi?
_____________________________________________________
Bible thutaka innghat lote chuan anmahni ngaih dân beh chhanin thu an sawi mai \hîn a. Bible thu awmzia pawh mihringte thlîrna a\ang chauhin an “hmu” \hîn. Keini erawh chuan Krista hi khawvêl êng a ni tih kan pawm tûr a ni a, a Thu kan hrilh fiah dânah pawh amah chu kan zui mai tûr a ni bawk. Hetih lâi hian Diabola chuan “dâwt thu sawiin ama phuahchawp thu mai mai” a sawi \hîn thung a (Joh. 8:44). Kan fîmkhur loh a, rinna leh thuâwih kawngah Pathian hnêna kan intu lût a nih loh chuan Diabola ang tho hian keimahni duh dân ang, kan ngainat zâwng leh kan thil thlîr dân mil thei tûr chauhin Bible hi kan chhiar ve mai ang. Chutiang chu kan rin âiin tih a awl hle nghe nghe bawk dâwn a ni.
Nangmah ti buaitu thutak chu a dawnsawn dân tûr dik takin nge i lo dawnsawn a, chumi kalh chiah zâwk chuan i lo dawngsawng?
Nilaini December 25
Pathian a\anga chhuak nge mihringte siam chawp zâwk?
Johana 4:46–54 chhiar la. Isua hnêna upa pakhat lo kal chhan hi eng nge ni a, he pa-in harsatna lian tak a neih chu eng nge ni?
__________________________________________________
_______________________________________________________
He pa hi khawvêl Êng Isua hnênah a lo kal a; amaherawhchu, lo kal e ti loin Isuan a fapa a ti dam a nih chauhin Isua rin a tum thung. Chuvâng chuan, Pathian a rin dân hi mihring a\anga chhuak thurin a ni e kan ti thei ang. Mihringte siam chawp thurin rêng rêng chuan Pathian rawn chêt dân tûrah leh a Thu-in thu a neihna tûr chinah ramri khamin, dân leh dûn eng eng emaw a lo duansak ta \hîn a. Chutiang mihringte ngaih dân chu famkim lo leh fel tâwk lo, âwn sa lam nei tlat ni mah se, Pathian Thu hrilh fiahna kawnga thutâwp nei ni-ah an ngâi tho tlat. Awh palh theihna thang hlauhawm tak a va ni êm!
A leh lamah, Pathian a\anga chhuak zirtîrna chu rinnaa lo chhân lêt chi niin, a hmasa ber leh pawimawh bera Pathian leh a Thu dah phawt mai a ngâi ve thung (Joh. 4:48; Joh. 6:14, 15; 2 Tim. 3:16). Bible hi rinnaa pawm a nih phawt chuan amah leh amah a inhrilh fiah tawh mal zêl a. Tûnlâi mite finna ni loin, Pathian Lehkha Thu-in (Bible) a thlîr dân zâwk hi Pathian Lehkha Thu kan hriat thiamna leh hrilh fiahna kawnga min kâihruaitu tûr a ni. Mihringte thlîr dânte chu Bible thuhnuaiah inphah hniam takin a awm mai tûr a ni a.
Isua thu sawite hi kan ring a nih chuan, Pathian Lehkha Thute pawh hi kan ring tûr a ni (Joh. 5:46, 47). “Ka thu-ah in awm reng a nih chuan ka zirtîrte i ni tak tak ang” (Joh. 8:31, NKJV) tih ang khân. Pathian Thu hi kan ringhlel a nih chuan, keimahni-ah a Thu a awm thei dâwn lo a (Joh. 5:38). “Tu pawh mi duh lo a, ka thu sawite vawng lo chuan thiam loh chantîrtu pakhat a nei a ni, ka thu sawi kha, kha mi thu ngei khân ni kin ni-ah chuan amah chu thiam loh a la chantîr ang. Keimaha phuahchawpin ka sawi si lo; Pa mi tîrtu chuan ka sawi tûr leh ka hrilh tûr hi thu mi pe zâwk a ni” (Joh. 12:48, 49) a ti.
Pathian Thu hria tih hi rilrua Bible chângte hriat ringawt a ni lo a. Chutiang chu a \ûlna chin awm tho mah se, Pathian Thu hria tih chuan Pathian duhzâwng ti tih pawh a kâwk tel bawk. Hei tak hi Pathian Thu kan hriat ang lo chhân lêtna chu a ni a. “Tu pawh ama duhzâwng tih duh chuan, ka thu zirtîr hi Pathian tih chhuah nge, keima phuahchawpa ka sawi a hria ang” (Joh. 7:17) a ti a nih kha.
He Pathian Thu hriatna leh Pathian Thuin a sawi ang tih hi amah kan hmangaih a ni tih kan lantîrna a ni nghâl bawk a. “Miin mi hmangaih chuan ka thu a zâwm ang a; ka Pa-in ani chu a hmangaih ang a, a hnênah kan lo kal ang a, a hnênah kan awm reng ang” (Joh. 14:23) a ti.
Isua kan hmangaihna leh a thu kan âwihna inzawm tlat dân chu eng nge ni? Hmangaihna vâng ni lo, thil dang vânga “thu âwihna” rêng rêng chu enga ti nge dân zawm avânga Pathian lawm hlawh tumna a nih theih?
Ningani December 26
Isuaa awm rengin
Johana 12:32 chhiar la. Eng tiang kawngin nge he lâi thu hian Isua Krista thuneihna a sawi fiah?
___________________________________________________
Tûn kâra kan zir tâk chinahte khân Chanchin |ha Johana ziak hian Isua hnênah min hruai a ni tih kan lo hre tawh a; nimahsela, Pathian kan hriat duh a, a duhzâwng thilte tih kan tum a nih chauhin Isua hnên chu kan thleng thei thung ang. Chanchin |ha Johana ziak bu pum puiah hian Isua rawn hmutute chuan êng chu pawmin an \hang zêl dâwn nge ni a, êng chu hnâwlin an mit a lo del zâwk dâwn tih thu-ah duhthlanna an siam zêl a. Nikodema te, tuichhunchhuah tui rawn châwitu hmeichhia te, sawrkâr mi lian te, Bethesda dîla mu reng zeng te, chhângpêr panga leh sangha pahnih chauh hmanga a hrâi puar mipui 5,000 te, Isua unau te, sakhaw hotute, pian tirh atâna mitdel a tih dam te, Mari leh Marthi te, Pilata te khân Isua hi rawn hmu vekin, Isuan a rawn thlen thutak leh êng chu pawm leh pawm loh thu-ah duhthlanna an siam \heuh bawk.
Mihring a\anga chhuak zirtîrna chu mihringten Pathian awm leh awm loh thu leh, a nihphung te sawi fiahna atâna mihringte finna vauchherna nên a rawn in\an \hîn a. Suala tlu tawh mihringte thil thlîr dân, dik tâwk lo, âwn sa lam nei tlat ni bawk si hian Pathian thianghlim, \ha famkim leh eng kim hria chu zuk hmakhalh tlat zêla maw le!
Mihring siam chawp zirtîrna chuan mi a lo hruai bo nasa tawh \hînin, nakînah pawh a la hruai bo leh zêl dâwn nghe nghe a (Thup. 14:1–12). Mihring finna chuan Pathian dinhmun luahlan a tumna lamah khawvêla mi zawng zawng hi chibai bûkna suakah hruai luh luih vek a la tum dâwn a ni.
Johana 15:1–11. Thlarau lama \hanna leh hrisêlna thurûk chu eng nge ni?
________________________________________________
Thlarau lama \hanna leh hrisêlna thurûk chu Isua nêna inzawma awm reng a ni a. Ani chu Pathian Thu, Nunna Chhang, khawvêl Êng, berâmte Kawngka, Berâmpu |ha, Thawhlehna leh Nunna, Kawng, Thutak leh Nuna leh Grêp Hruai Dik Tak a ni.
Pathiana mi nung pathum awmte leh an Thu, Bible hi thîr hîp nên a tehkhin theih âwm e. Keimahni’n kan lo dodâl tlat a nih loh chuan anmahni lam pan tûrin min hîp ngei ngei dâwn a ni. “Pathian âw chuan a thu kal tlang hian kan hnênah thu a sawi a. Kan beng hian âw tam tak hre mah se, amah Krista ngei khân heta hi Krista a awm, sawtah sâwn Krista a awm titute thu sawi chu âwih mai lo tûrin min lo chah a nih kha. Chûng mite thu sawi eng kim chu Pathian Lehkha Thu hmanga a dik leh dik lo kan fiah a nih chuan engtin nge thutak an nei lo tih kan hriat theih ang?”—Ellen G. White, The Advent Review and Sabbath Herald, April 3, 1888. Chuvângin, keimahni ngaih dânte hi chu Pathian Thu-a kan hmuh thutak hmanga fiah kan phâl tûr a ni.
Zirtâwpni December 27
Zir belhna: Pathian thlîr dân chu mihringte thlîr dân nên a inang lo êm êm a ni. Pathian chuan a thlîrna chu Thlarau Thianghlim thiltihtheihna hnuaiah a Thu hmangin kan hnênah a rawn hriattîr a. Thim hnuaiah kan kal ang nge ni a, Pathian Thu-a kan hmuh ang, Isua Krista a\anga lo chhuak êng chu kan pawm zâwk dâwn tih thu-ah hian keimahni ngeiin duhthlanna kan siam a ngâi a ni.
Duhthlanna dik siam thei tûr chuan Pathian Fapa leh mihringte Tlantu Isua Krista hnêna kan inpêk luh a ngâi a. Pa Pathian chuan Thlarau Thianghlim thiltihtheihna hmangin—Isua nun, a thihna leh a thawhlehnaah khân—a hmangaihna thûkzia chu kan hnênah a lo puang daih tawh a nih kha. Tin, Pathian Thu-ah hian Isua nun, a thihna leh a thawhlehna chu lo ziah vek a nih bawk avângin Isua chu kan lo hre thei ta a ni.
“Pathian vântirhkohte chuan eng lâi pawhin lei leh vân hi an kâr tawn reng a. Natna leh hrehawm tuarte damna atâna Krista thilmak tihte pawh kha vântirhkohte rawngbâwlna hmanga Pathian thiltihtheihna lo thleng a ni. Malsâwmna hrang hrang kan dawnte pawh hi Krista zâra a vântirhkohte rawngbâwlna rah vek a ni bawk. Kan Chhandamtu chuan mihringa a lo chan khân suala tlu tawh Adama thlahte nihna chu a rawn \âwm ve a, chutih rual chuan, a Pathian nihna hmangin Pathian lal\hutphah chu a la vuan zêl tho bawk. Chutiang chuan, Krista hi mihringten Pathian an han biak pawhna leh Pathianin mihringte a rawn biak pawhna hmanrua a ni.”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 145.
Sawi ho tûrte:
1. Johana lehkhabua thawnthu hrang hrang kan hmuhte zînga a eng ber khân nge Pathian hmangaihna leh a nungchang sawi chiang ber niin i hriat? Chu thawnthu chu eng vânga ngaihnawm ti êm êm nge i nih sawi ang che.
2. Engtin nge Bible-a thutak awmte hi kan zawn hmuh theih ang?
3. Enga ti nge mahni indah \haa Bible-in thutak a sawi pawm mai hi a harsat fo \hin? Pathian Lehkha Thute kan thlîr dânah hian eng emaw ti kawng talin kan mihring ngaihtuahna hian nghawng a nei thei em? A nei thei lo a nih chuan, enga ti nge inngâitlâwm tak chungin Pathian Thu thuneihna hnuaiah kan intûk luh mai loh ang ni?
4. Khawthlang rama Kristian kohhran chanchin kal tawh kan thlîr kîr chuan, mihringte zêldin thu leh politics khelh dân hnuaia Pathian Thu dah a nih lâi rêng rêngin thil râpthlâk tak tak a thleng \hîn a ni tih kan hmu ang . Chûng thil thleng râpthlâk tak tak zînga \henkhat chu sawi la; tin, Bible thute “hrilh fiahna” atâna mihringte thlîrna leklam bera neih hi a hlauhawm hle a ni tih chungchângah eng zirlâi pawimawh tak nge kan zir chhuah ang?
5. Nangma irâwm chhuak thu-in Chanchin |ha Marka ziak tlângpui hi han sawi teh. Tûnlâi huna mi keini tâna thuchah a neih chu eng nge ni?
