2025 1st Quarter Zirlai 4-na
Zirlâi 4 January 18–24
Pathian Chu Hmangaihna leh Khawngaihnaa Khat A Ni
Sabbath Chawhnu
Chhiar tûrte: Sam 103:13, Isa. 49:15, Hos. 11:1–9, Mat. 23:37,2 Kor. 11:2, 1 Kor. 13:4–8.
Châng vawn: “Hmeichhiain a nau pawm lâi chu theihnghilhin, a rîla rah a fapa ngei chu a khawngaih lo thei dâwn em ni? Thei tehrêng mai; nimahsela, kei chuan ka theihnghilh lo ang che” (Isa. 49:15, NKJV).
Mi tam tak chuan, mihring rilru no leh so hlut thîn hi thil tha lo tak nia ngâiin, a theih hrâm chuan neih loh an duh êm êm a ni fo a. Mi thenkhat ngaihah chuan hetiang rilru no kan neih hi awmze nei lo, mi fel leh tha, mi puitling chin chuan neih loh tum hrâm tûr niin an sawi nghe nghe. Hmâsâng Grik mi fingte pawh khân mihring puitling leh rintlâk chu a rilru no leh so hlut tûr lo beng dâi thiam emaw, a chhia leh tha hriatna fîm tak hmanga a rilru thunun thei emaw niin an ngâi a, chutiang mi chu a ngâisâng êm êm bawk.
Ni e, thunun loh rilru so hlut emaw, no tak emaw chu buaipuiawm tak a ni thei rêng a. Amaherawhchu, mihringte hi rilru no tak leh han so deuh hlut thei neia siam kan ni miau mai a; tin, amah Pathian ngei pawh hi thinrim deuh thut tum leh rilru no êm êm châng nei ve tho a nih thu kan hmu tam hle bawk. Chutiang chu Pathian pawhin a nei thei a nih chuan, rilru no leh so phut thei kan neih hi tha lo leh thil âwm ang lo emaw a ni ngawt thei lo a—a chhan pawh Bible-a kan hmuh Pathian hi tha famkim leh finaa khat a nih tlat vâng a ni.
Dik takin, Pathianin min hmangaihna chu no leh so ve hlut thîn hmangaihna a ni tih hriatna atang hian thutak mâwi êm êm chhar chhuah tûr a awm nual zâwk a. Nimahsela, Pathian hmangaihna chu tha famkim a nih avângin mihringte’n kan neih ang hmangaihna nên hi chuan thuhmun chiah chiah chu a ni lo tih erawh kan hre tûr a ni thung.
Sunday January 19
Nu hmangaihna âia thûk zâwk
Mihringte ngaiha hmangaihna ropui leh thûk ber chu nu leh pate’n an fate an hmangaihna hi a ni âwm e. Bible pawhin nu leh pate leh fate inlaichîn tawnna hi Pathianin a mite a hmangaihzia târ lan nân a hmang fo mai a. Mahse, Pathian hmangaihna chu mihringte’n kan neih hmangaihna thûk ber leh mâwi ber âi pawhin a la ropui zâwk daih si a ni.
Sam 103:13, Isaia 49:15, leh Jeremia 31:20 chhiar la. Hêng Bible chângte hian engtin nge Pathianin mi a hmangaihzia leh khawngaihzia an sawi?
Pathian chuan a fa duh takte angah min ngâi a, nu leh pa tha takte’n an fate an hmangaih ang chiah hian min hmangaih a ni. Mahse, Isaia 49:14-in a sawi ang hian, nu chuan “a fa, a hnute hne lâi ngei chu a lo theihnghilh” thei a ni maithei a, “a rîla rah, ama fapa ngei pawh a khawngaih lo” a ni maithei bawk. Pathian erawh chuan a fate a theihnghilh ve ngâi lo a, a lainatna pawh a kang ngâi hek lo (Tah Hla 3:22).
Heti lâia “khawngaihna” tih hi Hebrai tawngah chuan raham tih niin, Bible zir mite chuan Hebrai tawnga “chhûl” tih sawina thumal (rehem) atanga chher chhuah niin an ring a. He thumal hi Bible hmun dang tam takah pawh Pathian khawngaihna leh hmangaihna thûkzia sawina atân hman thin a ni. Chutiang chuan, Pathian khawngaihna hi nu-in a rîla rah, a fa lo piang chhuak hlim a hmangaihna nên an tehkhin thîn a. Mahse, Pathianin a fate a hmangaihna hi mihringte’n kan neih hmangaihna zawng zawng, nu-in a fa piang hlim a hmangaihna âi pawhin a la thûk zâwk daih a ni.
Jeremia 31:20-a kan hmuh dânin, Pathian chuan thu a thlunpui a mite chu a lakah helin, a lungngaihna thlen fo mah se, a “fapa duh tak” leh a “lawm êm êm” niin a sawi a. “Ka thinlungin ka lainat thîn a, a chungah zah ka ngâi ngei dâwn a ni” a ti. Heti lâia “zahngâi” tia lehlin thumal hi Hebrai Bible-ah chuan a chunga kan sawi tâk, Pathian khawngaihna sawina atâna hman (raham) tho kha a ni a. Tin, “ka thinlungin ka lainat” tih tawngkam pawh hi “ka kawchhûng a rûm” ti pawha lehlin theih a ni. Chu chuan Pathianin a fate a lainat dân hi a rilin a ropui êm êm bawk a ni tih a ti lang a. A lakah rinawm lo fo mah se, ani chuan an chungah a khawngaihna leh lainatna a lantîr chhunzawm zêl tho dâwn a ni.
Pathianin min khawngaihna hi nu leh pate’n min khawngaihna ang deuhah kan chan thîn a, kan thla pawh a muang hle nghe nghe. Nimahsela, mi thenkhat chu an nu leh pate’n an hmangaih lêm loh avângin Pathian khawngaihna awmzia pawh hi an hre thiam meuh lo a. Chutiang mite hnênah chuan engtin nge Pathian khawngaihna hi i hrilh fiah ang?
ThawhTanni January 20
Mi ti lungngâi hial thei hmangaihna
Pathianin mihringte min hmangaihzia leh khawngaihzia chu Hosea lehkhabu-ah hian kan hmu chiang hle a. Zâwlnei Hosea chu thu pe-in, “Kal la, nupuiah nawhchizuar nei la, nawhchizuar lakah fa nei rawh; chutiang chuan ka mite’n min kalsan a, min uiresan ta a ni” (Hos. 1:2) a ti a. Hosea bung 11-ah pawh Pathian leh a mite inlaichîn dân chu kan hmu leh bawk; mahse, hetah hi chuan hmangaihnaa khat pa-in a fa a hmangaih dân tehkhinna hmangin sawi a ni ve ta thung a.
Hosea 11:1–9 chhiar la. He tehkhin thu hian Pathianin a mite a hmangaihzia leh ngaihsakzia hre thiam tûrin engtin nge mi a tanpui le?
Pathianin a mite a hmangaihna hi nu leh pate’n an fate an hmangaihna nên tehkhin a ni thîn a. Tin, a mite a ngaihsakzia entîr nân nu leh pate’n an fa naute la kal thiam lo kal an zirtîr te, duat taka an pawm te, an dam loh chânga an enkawl leh an mamawh apiang an ngaihtuahsak thîn te pawh hman a ni bawk. Pathian chu “miin a fa a pua” anga a mite “pua” ang pawhin sawi a ni bawk a (Deut. 1:31). A hmangaihna leh a khawngaihnaa a tlan bâkah, hmâsâng ni zawng zawngahte khân anni chu pua-in a lo pawm thîn bawk a ni (Deut. 1:31
Chutiang tak chuan an lakah rinawm mah se, anni erawh kha chuan an rinawm lohsan fo a, a tâwpah phei chuan pathian dang lakah an uiresan ta nge nge a; chu vâng chuan, anmahni hremna tûr tawng buain, Pathian pawh an ti lungngâi ta êm êm rêng a ni. Pathian chu lainatna ngah tak ni mah se, dik taka rorêl duhtu pawh a ni tho bawk a. (Zirlâi dawt lehah hmangaihna leh rorêlna dik hi a kal dûn zêl a ni tih tih kan zir dâwn a ni.)
I pum nawm loh avânga hrehawm tih êm êm tum i nei tawh em? Chutiang chu Pathianin a mite chunga a rilru put zia târ lanna atân hman thin a ni a. A mite chunga thil tha lo a thlen hian, anmahni a khawngaih leh a lainat êm avângin hrehawm a ti thîn hle a ni.
Chutiang a nihzia tehkhinna chu Solomona hnêna lo kal hmeichhe pahnih, nausên hringtu nu dik tak zâwk nia inchhâl ve ve-te chungchângah pawh khân kan hmu a. Solomona’n nausên chu a lâi takah tan bung mai tûr leh, chûng bung hnihte chu nu pahnihte hnêna pe ve ve tûra thu a han pêk meuh kha chuan (nausên hi tih nat tak tak tumna erawh a nei rêng rêng lo), a nu dik tak zâwk chu a fa nunna zuahsak ngênin a rawn au chhuak nghâl a nih kha (1 Lalte 3:26; Gen. 43:30 pawh chhiar rawh).
Fa neite chuan kan zirlâiin a sawi hi a awmzia kan hre thiam ngei ang. Nu leh pate’n an fate an hmangaihna tluka ril leh nasa hi hmangaihna dang a awm lo a. Hei hian engtin nge Pathianin min hmangaihzia hre thiam tûrin min tanpui a, tin, chumi kan hriat thiamna atang chuan engtin nge thlamuanna kan lo chhar chhuah theih ang?
Thawhlehni January 21
Isua khawngaihna
Thuthlung Thar lehkhabu-ahte hian Pathian khawngaihna entîr nân Thuthlung Hlui lehkhabute’n tehkhin thu an hman thinte tho kha hman ve leh a ni a. Paula chuan Pa Pathian chu “khawngaihnate Pa leh thlamuanna zawng zawng Pathian” (2 Kor. 1:3) tiin a sawi a. Amah vêk hian Ephesi 2:4-ah pawh Pathian chu khawngaihna ngah tak a ni tih sawiin, a mi hmangaihna nasa tak avânga min tlan tâk thu a sawi bawk.
Amah Krista ngei pawhin a tehkhin thu sawi hrang hrangah Pa khawngaihna entîrna atân thinlung khawih tak tak tawngkamte a hmang thîn a (Mat. 18:27, Luka 10:33, Luka 15:20). Tin, Thuthlung Hlui lehkhabute leh Thuthlung Thar lehkhabute’n Pathian khawngaihna sawina atâna an hman tawngkam tho hi Chanchin Tha ziaktute pawhin Isua’n harsatna leh hrehawm tuarte a lo dawnsawn thin dân târ lanna atân pawh hman a ni bawk.
Matthaia 9:36, Matthaia 14:14, Marka 1:41, Marka 6:34, leh Luka 7:13 chhiar la. Matthaia 23:37 pawh chhiar bawk ang che. Hêng Bible chângte hian mihringte’n harsatna kan tawh chânga Krista’n min khawngaihzia engtin nge an sawi?
Chanchin Tha bu pali-ahte hian Isua Krista’n harsatna tâwk leh tanpui ngâite a khawngaihzia kan hmu tam hle a. A khawngaih a ni ringawt lo a, tanpui an ngaihna lâiah tanpuiin mamawhte pawh a phuhrûksak zêl thîn bawk.
Tin, a mite avângin a tap fo a. Jerusalem khawpui thlîra a mittui a tla zawih zawih lâi te kha i mitthlaah a lo lang em? “Aw Jerusalem, Jerusalem! Zâwlneiho thattu, i hnêna an rawn tirhte lunga lo dêng hlumtu, ar puiin a note a thla hnuaia a awp khâwm angin i fate vawi eng zât nge awp khâwm ka tum kha? Nimahsela, in duh si lo” (Mat. 23:37) a ti. Heta Isua tah hla chham hi Thuthlung Hlui lehkhabute’n a mite sualna avânga Pathian thinlung natzia an sawi dân nên a inang hle a. Bible zirna lama mi thiamte chuan tehkhinna atâna savain emaw, ârin emaw a naute a enkawl dân hman hi hmâsâng Bible ram mite zîngah khân Pathianin mihringte a enkawl dân sawina atân chauh hman thin a nih thu an sawi. Chutiang chuan, Isua tah hla chham kan han chhiar hian Deuteronomi 32:11-a kan hmuh tehkhin thu kha mitthlaah a lo lang a. Pathian chuan, mupuiin a no chunga a thla a zâr duai ang hian, a mite hi a vêngin a ngaihsak êm êm reng a ni.
Isua Krista—hmangaihna târ lanna atâna amah ngei lo inpe tawh—âia Pathian hmangaihna leh khawngaihna ropuizia entîrtu ropui a/an awm lo. Krista hi Pathian anpui tha famkim a ni mai lo a, mihring nihphung dik tak pho langtu pawh a ni tel bawk. Engtin nge Krista’n a nun a hmang ang khân kan nun kan lo hman ve theih ang? Engtin nge Pathian hmangaihna thu hi a sawia sawi ni ringawt loin, a taka lantîr dân kawng kan zawn theih ang?
Nilaini January 22
Pathian thîkthu chhia?
Bible-a kan hmuh Pathian hi “lainatnaa khat Pathian” a ni a. Hebrai tawnga ziah Bible-ah chuan el rahum tia dah a ni (Deut. 4:31). “El” tih chu Pathian tihna niin, rahum tih chu lainatna tihna a ni a (chu chu Hebrai tawnga “lainat” tih sawina thumal, raham atanga lo kal a ni). Nimahsela, Pathian hi lainatnaa khat Pathian a nih bâkah, Pathian thîkthu chhe tak (Hebrai tawngin, el qana) pawh a ni tho bawk a. Chu vâng chu a ni ang, Deuteronomi 4:24 pawh hian, “Lalpa in Pathian chu kan ral hmang mei, thîkthu chhe tak Pathian a ni si a” (Deut. 4:24; Deut. 6:15, Josh. 24:19, Nah. 1:2 te pawh en bawk la.) tia a lo dah a ni
1 Korinth 13:4 chuan hmangaihna chuan a thîk/îtsîk loh thu a sawi a. Chuti a nih chuan, enga ti nge “Pathian chu thîkthu chhe tak a ni” tia kan sawi bawk si le? 2 Korinth 11:2 chhiar la, tichuan, Pathian laka Israel fate an rinawm loh thin dân zawng zawng kha ngaihtuah ang che (entîr nân, Sam 78:58 chhiar la). Hemi châng hian engtin nge Pathian “thîkthu chhiatna” hi a awmzia hre thiam tûrin min tanpui?
Pathian “thîkthu chhiat” dân hi eng nge ni chiah tih kan hre thiam lo fo a. Thîkthu chhia ni-a mi tu emaw i sawi hian amah i fak chu a ni lo ti raw? Chutiang chuan, thîkthu chhia tih tawngkam hi hnam hrang hrangin thil tha lo lam sawina atâna kan hman a ni a. Bible-ah erawh hi chuan Pathian thîkthu chhiatna hi thil tha lo lam sawina a ni ve lo tlat mai. A nupui hmangaih êm êmtu pasalin a nupui chu amah nên an inkâra mi dang tu mah lo tlâk zeh ve a remti lo ang hi a ni a, chu chu hmangaihna dik tak pawh a ni rêng bawk.
Hmangaihna nêna inrem hauh lo thîkna emaw, îtsîkna emaw chu awm tho mah se (1 Kor. 13:4), 2 Korinth 11:2-ah kan chhiar chuan, “thîkna” tha leh dik êm êm ni bawk pawh a awm tho bawk tih kan hmu ang. Hetiang thîkna hi “Pathian thîkna” tiin Paula chuan a lo sawi a (2 Kor. 11:2). Pathian thîkna hi thîkna dik awm chhun leh eng tik lâi pawha dik reng ni bawk a nih avângin, Pathianin a mite a lainatzia leh hmangaihzia sawina atân hman thin a ni.
Pathianin a mite a thîkna (Hebrai tawngin, qana) hi anmahni a hmangaihna nasa tak atanga lo chhuak a ni a. Amah chauh chu an Pathian a nih avângin amah nên chauha inlaichînna nei tûrin a duh a ni. Nimahsela, Pathian chu a hmangaihna hnâwlsak hlawh fo, a hmangaih êm êm a mite’n an hmangaih lêt loh thin ni anga sawi a ni fo a (Hosea 1–3, Jer. 2:2, Jer. 3:1–12 en la). Chu vâng chuan, Pathian “thîkna” emaw, “thîkthu chhiatna” emaw pawh hi chhan leh vâng awm miah loa “thîkthu chhiat” ve ngawtna ang ni loin, a laka rinawm lo leh thil sual tihsan thîn a mite a chhân lêtna a ni zâwk. Pathian thîkthu chhiatnaah (a mite a “hauh bîk tlatnaah”) hian mihringte’n a tha lo zâwnga kan hman thin thîkthu chhiatna, mi dâng thîk ringawtna ang hi pakhat mah a awm ve lo a. Awm chu sawi loh, an tâna tha tûr leh amah nên chauha inlaichînna nei tûra a duh vânga mi dang lo tlâkzeh ve a remti lo a ni zâwk zêl a ni.
Pathianin kan laka a neih ang “thîkthu chhiatna” tha chi ang hi engtin nge mi dangte lakah pawh lan chhuahtîr dân kan thiam theih ang?
Ningani January 23
Khawngaihna leh hmangaihna
Bible-a kan hmuh Pathian hi hmangaihnaa khat leh mi khawngaih thei tak a ni a, he a nihna pahnihte hi Isua Kristaah khân chiang taka lan chhuahtîr a ni thîn. Pathian chu mihringte dinhmun hriat thiampuitu a ni a (Isa. 63:9, Heb. 4:15), a mite lungngaihna chuan amah pawh ti lungngâi ve-in, an hnêna dîlna an thlente chu a lo chhâng zêl thîn bawk (Isa. 49:10, 15; Mat. 9:36; Mat. 14:14).
1 Korinth 13:4–8 chhiar la. He lâi thu hian engtiang kawngtein nge Pathian khawngaihna leh hmangaihna ropui tak chu mi dangte nêna kan inlaichîn tawnna kawngah lan chhuahtîr tûrin min sâwm le?
1 Korinth 13:4–8-a kan hmuh hmangaihna nupuitute nêna inlaichînna neih chu mi tu pawhin kan duh ngeiin a rinawm a. Nimahsela, keimahni hian chutiang hmangaihna chu mi dangte lakah lan chhuahtîr kan tum thîn em? Keimahni hi dawhthei leh ngilnei takah kan insiam thei lo a; mi dangte îtsîk lo, infak lo, uang thuang lo, châwimâwi lo leh mahni hmasial lo tûrin kan insiam thei lo bawk. “Eng kim tuar hrâm hrâm a, eng kim ring a, eng kim beisei a, eng kim tuar chhuak” thei tûr leh, “eng tikah mah reh lo tûr” hmangaihna (1 Kor. 13:7, 8) chu keimahni duh thuin kan nei thei ngawt lo a. Chutiang hmangaihna chu kan nunah Thlarau Thianghlimin hna a rawn thawk a nih chauhin kan lan chhuahtîr thei ang. Mahse, Thlarau Thianghlim chuan rinnaa Krista Isuaa awmte thinlungah Pathian hmangaihna a rawn leih baw thîn a (Rom 5:5). Pathian chu fakin awm rawh se.
Pathian khawngaihna leh Thlarau Thianghlim thiltihtheihna azârah Pathian hmangaihna thîkthu chhe tak, dik leh fel tak ni bawk si chu engtin kan lo chhân lêt anga kan lo nun chhuahpui ve theih ang? A hmasa berin, hmangaihnaa khat Pathian chu chibai kan bûk mai tûr ni a, chu chu a hmangaihna kan chhân lêt theih dân awm chhun a ni bawk. Pahnihnaah chuan, Pathian hmangaihna chu mi dangte laka hmangaihna leh khawngaihna lantîrna hmangin kan chhâng lêt tûr a ni a. Kristian kan nih anga rinna kan neih hi thlamuanpui ringawt loin, mi dangte pawh thlamuan ve leh chhâwng tûr kan ni. A tâwp berah chuan, keimahni hian kan thinlung kan thlâk thei lo a, a thlâk theitu awm chhun chu Pathian chauh a ni tih kan hre tûr a ni.
Chu vângin, Pathian hnênah a tân leh mi dangte tâna thinlung thar kan lo neih theih nân tawngtâi ila. Thil tha apiang châwisâng a, a tha lo leh bawlhhlawh rêng rêng erawh thian fâi zêl thîn hmangaihna thianghlim chu i dîl ang u.
Kan tawngtâina thu chham pawh, “Keimahni lamah inhmangaih tawnna leh mi zawng zawng lamah hmangaihna chu Lalpa’n min tihpunsakin min tihngahsak se la; chutichuan, kan Lalpa Isua, a mi thianghlim zawng zawngte nêna a lo kal hunah kan Pathian leh kan Pa hmaa kan thinlungte thianghlimna kawngah sawisêl bova a tihngheh theih nân” (1 Thes. 3:12, 13, NKJV) tih hi lo ni rawh se.
Eng vângin nge mahni inthihtîrna, mahni hmasialna leh kan thinlunga khaw lohna awm zawng zawngte tih hlum vekna hi hmangaihna dik tak lantîrna kawng awm chhun a nih? Mahni kan inthihtîr theihna tûra duhthlanna kan siam theihte chu eng nge ni?
Zirtâwpni January 24
Zir belhna: Ellen G. White-i lehkhabu, Malsâwmna Tlang bung 2, “Nihlawhna Hlu Berte” (phêk 12–46) chhiar ni se.
“Mi tu pawh thlarau lama an pachhiatzia inhre chiang, anmahniah thil tha chhuan tûr pakhat tê pawh a awm miah lo tih hretute chuan Isua enin, chuta tang chuan chakna leh felna an lo hmu thei ang. Ani chuan, ‘Nangni thawk rim leh phurrit phur zawng zawngte u, ka hnênah lo kal rawh u’ tiin min sâwm a Matthaia 11:28. In pachhiatna chu a khawngaihna nêna inthleng puiah a sâwm che u a ni. Pathian khawngaihna dawn phu kan ni lo a; mahse, kan tiamkamna Krista chuan a phu thung—a hnên pantute zawng zawng chu a chhandam thei vek bawk a ni. I thil lo tawn tawhte chu eng pawh niin, tûna a dinhmun ni mêk pawh kha hnual rawihna khawp ni mah se, i nihna ang—i chak lohna, tanpuitu nei lo i nihna, leh beidawng tak i nihna nên Isua chu pan mai la, lainatnaa khat kan Chhdandamtu chuan hla taka i la awm lâi ngei khân a rawn pan nghâl ang che a, a hmangaihna bân chuan kuah dâwn che a ni. Ama nungchang puan vâr chu sintîr che-in Pa hnênah a hruai ang che a. Pathian hnênah chuan i âiawha dingin, ‘He mi sual thih âi hi ka lo thi tawh a. He naupang tihmawh tak hi en loin keimah zâwk mi en rawh’ a ti dâwn a ni. Setana chuan mi sual kan ni tih sawiin, a mi leh sa atân min lo hauh nasa viau mah se, Krista thisenin thiltihtheihna nasa zâwk nên min lo dîlsak ve reng bawk a ni.”—Ellen G. White, Malsâwmna Tlang, phêk 8, 9.
Sawi ho tûrte:
1. A chûnga Ellen G. White-i thu ziah, “[Isua Krista] chuan ama nungchang min puttîr hnu-ah a Pa hnênah min dintîr ta” tih hi ngun takin a awmzia ngaihtuah la. Thil sual kan tih avâng leh kan tlin lohna avânga kan beidawn êm êm châng awm thîn mah se, Pathianin kan chunga hmangaihna a lantîr ang chu mi dangte chunga lan chhuahtîr ve theih loh tum nei fo mah ila, [Isua Krista] chuan ama nungchang min puttîr hnu-ah a Pa hnêna min dintîr tâk avângin Pa pawhin min lo pawm thlap tawh a ni tih thu hi lâwm takin engtin nge kan lo rin mai theih ang ?
2. Solomona hnêna lo kal nu pahnihtea naute nu dik tak zâwkin, Solomona’n a fa chu a lâi taka tan chhum tûra thu a pêk a hlauhthâwn tûrzia kha ngaihtuah la. Tan chhum âi chuan amah rawn chuhpui ve ngawttu kha pe mai zâwk tûrin a ngên ta a nih kha (1 Lalte 3:26). He nu tawngkam hman ang deuh bawk hi Pathian pawhin a mite a hmangaihzia sawi nân hman a ni a (Hosea 11:8). Chu chu eng nge ni?3. Chanchin Tha bu pali-ahte hian Isua’n mite mamawh phuhrûksak a duh thinzia kan hmu tam hle mai. Chûng mite tân chuan eng nge ni a tih le? An mamawh tak chu a pe thîn a ni lo’m ni? Engtiang kawngtein nge thlamuanna mamawhte hnênah thlamuanna in thlentîr theih ang?
