2025 2nd Quarter Puitling Zirlai-8-na
Zirlâi 8 May 17–23
Sam Bu-ah: Then 1
Sabbath Chawhnu
Chhiar tûrte: Heb. 9:11–15, Sam 122, Sam 15, Sam 24, Exod. 33:18–23, Sam 5, Sam 51:7–15.
Chângvawn: “Tin, ka han en a, tin, ngâi teh, Berâmno Zion tlânga ding leh, a chala a hming leh a Pa hming ziak, mi 1,44,000 a hnênah ka hmu a” (Thupuan 14:1).
Keini Seventh-day Adventist-te hian Thupuan bu-a entîrna leh chhinchhiahna kan hmuhte hi a awmzia kan hriatthiam theih nân, Thuthlung Hlui thawnthu hrang hranga hman a lo nih dânte kan en kual thîn a. Mahse, hêng thawnthute chauh hi entîrna leh chhinchhiahna hmanna awm chhun ni bîk lovin, Bible lehkhabu dang zawng zawng pawh hian an lo hmang ve tho mai.
Thupuan bu-a entîrna leh chhinchhiahna kan hmuh angte hi Sam bu-ah pawh hian kan hmu tam hle a. He lehkhabu hi mihringte thil tawn leh Pathian nêna an inbiak tawn dân târ langtu hla chi hrang hrang dah khâwmna a ni. Hêng hlate hi sual leh hrehawm an tawrh avânga an phuah niin, Pathian awmpuina an chan avâng leh a ngaihdamna leh chhandamna thutiam an hmuh thin avânga an hlimzia an sawi chhuahna pawh a awm nual bawk.
Sam bu hi ngun taka kan chhiar a nih chuan, Thupuan bu, a bîk takin leia Pathian kohhran la bângte hna thawh tûr sawina bung 14 hi chiang leh fiah takin kan hre thiam thei dâwn a. Ni hnuhnûnga Pathian mite hnênah hian, hmâsâng Israel mite hnêna a lo pêk tawh ang mawhphurhna kha pêk kan ni a: hnam tinte hnêna êng chhitu tûr, mi zawng zawng hnêna an Siamtu chibai bûk tûr leh a thupêk zâwm tûra sâwmna thu puangtu tûr kan ni.
He Pathian hla bu-a kan hmuh thu thenkhat hian khawvêl chanchin tâwp lama tih tûr kan neih chu hrethiam tûr leh lâwm taka thawk tûrin min tanpui ang.
Sunday May 18
Kan Puithiam Lalber
Mosia’n biak bûk sak hna a thawh lâi khân ama duh dân ang anga a sak ve ngawt phalsak a ni lo. Pathianin a sak dân tûr a hrilh thlap a: “Tichuan, tlânga a lem ka entîr ang chiah che khân eng kim i siam tûr a ni tih hre reng rawh khai” tiin a hrilh a nih kha (Exod. 25:40). Hebrai Lehkhathawn kan chhiar chuan, Mosia’n a entawn hi vâna awm biak bûk khi a ni tih kan hmu bawk.
Krista chu vân biak bûka kan Puithiam Lalber a nih thu inziahna Hebrai 9:11–15 chhiar la. Kan tâna Krista’n hna a thawh chu eng nge ni?
____________________________________________________
_____________________________________________________
Lei biak bûk khân mak tak leh fiah takin Isua’n a la tih tûrte chu a lo entîr lâwk vek a. Rawngbâwltu puithiam te, hâlral thilhlan an hlan te, biak bûk bungrua leh bungbêl te leh thil dang dang te pawh kha Isua nihna leh hnathawh tûr entîrtu vek an ni.
Thupuan bu hian biak bûk rawngbâwlna lam hawi thu a sawi tam hle mai. A tîr lamah biak bûka awm thîn, rangkachaka siam khâwnvâr pasarih dahna kan hmu a, bung 4-ah thuthlunna bâwm sawi lan niin, hêng lo pawh hi biak bûk nêna inzawm thu dang tam tak a sawi. Thuthlung Hlui hunlâia an hman thin biak bûk rawngbâwlna kha kan hrethiam lo a nih chuan, Johana’n inlârnaa a hmuhte hi a awmzia kan hrethiam thei dâwn lo va. Paula chuan, Israel-te thil lo tawnte kha “entîrna tûrin an chunga a lo thleng a nih kha; keini, hun tâwp lo thlennate hi min zilhna tûrin an ziak a ni” (1 Kor. 10:11) tiin a lo sawi.
Thuthlung Hlui hun lâia biak bûk rawngbâwlna an kalpui dân atang khân thil tam tak zir chhuah theih kan nei a. Sam bu-ah pawh hian Pathian mite’n Pathian biak in an ngainatzia kan hmu tam hle. Davida khân biak bûk leh a rawngbâwlna a thlahlel ngawih ngawih a, Pathian mite’n an tâna Messia’n a la tih tûr chu an lo nghahhlelhzia pawh pawh kan hmu bawk. Hetih rual hian, a biak bûka ngawr ngawra kha Isua min hmuhtîrtu awm chhun a ni lo va; biak bûk rawngbâwlna hmanga Pathianin thil min zirtîr lo hrethiamtute thil tawn kha keimahni thil tawn pawh lo ni ve theiin, keimahni tân leh Pathian kan hmuhna tûr atâna zirlâi pawimawh tak min zir chhuahtîrtu pawh a ni thei bawk.
Sam 122 chhiar la. Leia “Lalpa inah” khân a tak takin kal thei tawh lo mah ila (kha biak in kha chu tûnah a awm tawh lo va, a dinna hmunah khân tute’n emaw lo sa ve leh pawh ni se, awmzia a nei tawh chuang lo vang), he Sam-ah hian kan tâna Krista’n thil a lo tih tawhte min hriattîrtu eng thilte nge awm tho le? Muanna, himna, fakna leh rorêlna chungchâng a sawi dân te hi lo chîk zual deuh ang che.
Thawtanni May 19
Zion tlângah
Thupuan bung 14-ah hian Pathian mite chu Zion tlânga an din thu kan hmu a. Zion tlâng chu tûnlâia Jerusalem khawpui hlui zâwk thlang lama awm khu niin, chumi hmun chu Pathian lalthutthlêng inhûnna emaw, a mite zînga a rawn chên ve-na emaw nia ngaih a ni thîn. Hun a lo kal zêl a, Moria tlâng dunga awm temple din thinna tlâng khu Zion tlâng tia sawi chu a lo ni ta a ni.
Tawngkam danga sawi chuan, he Pathian ni hnuhnûng kohhran la bângte nihna hi, Thupuan bu-a thil pawimawh tak tak dangte ang bawkin, biak bûk tawngkam hmanga târ lan a ni a. Pathian mite chu Berâmno avângin Pathian tlâng thianghlimah an ding ve thei ta a ni.
Sam 15 leh 24, Davida’n zawhna pawimawh tak mai, “I tlâng thianghlimah chuan tu nge lo awm ang?” tih thu a zawhna hi chhiar la. Hêng Sam pahniha amah vêkin a chhân nghâlna hi Thupuan 14:1–5-a kan hmuh Zion tlânga dingte nihna a sawi nên khâikhin ang che. Eng nge an inanna awm? Hêng mite zînga tel ve theih dân chu eng nge ni? An chalah Pa hming a inziak tih hi eng nge ni a awmzia? (Thup. 14:1).
___________________________________________________
_________________________________________________
Davida fakna hlaa kan hmuh, Pathian chênna hmuna an awm ve phalsakte dinhmun hi a sâng khawp mai a, mi sual ve mai nite tân chuan han chan phâk rual a ni lo. Kan zînga tu hian nge thil dik leh tha chauh ka ti thîn ti thei awm le? A nih loh leh, thu dik chauh ka sawi thîn ti thei kan awm em? (Sam 15:2)? “Eng tikah mah ka nghîng ngâi lo vang” ti thei tu mah kan awm lo va (Sam 15:5) Thil sual ka la ti ngâi miah lo kan ti a nih chuan, keimahni-ah thutak a awm lo tihna a ni ngei ang (1 Joh. 1:8).
Ziona kan din ve theih chhan tûr chu keimahni thil tha tih vâng a ni dâwn lo va, Berâmno vâng chauh a ni ang. Davida Sam phuahah hian Berâmno sawi lan a ni lo va; nimahsela, Thupuan bung 14-ah hian Davida zawhna rawn chhâng ni âwm takin a rawn lang nawlh thung. Pathian Berâmno chu Zion tlângah, biak bûkah a ding a, chumi hmunah chuan rinna avânga a felna famkim bel kan lo nih tâk avângin kan ding ve thei ta a ni. Isua thisen zârah, kan tâna a lo serh hran kawng thar leh nung avâng chuan, puanzâr (chu chu a taksa a ni) kal tlangin Hmun Thianghlimah kan lo lût ngam ve ta a (Heb. 10:19, 20). A thisen kha lo chhuak lo ta se, eng beiseina nge kan neih theih ang? Eng mah kan nei dâwn lo.
Bible-a sual hnehna thutiam awm zawng zawngte hi ngaihtuah la. Hêng thutiamte nei reng chung si hian enga ti nge Isua’n kan tâna entawn tûr tha famkim a lo siam tawh kha kan la nunpui phâk loh cheu zêl le? Enga ti nge a nun tha famkim chu kan âiawh atân kan mamawh?
Thawhlehni May 20
Kan thinlungah a dân a dah
Ziona lo kal khâwm a la bângte chalah hian Pa hming leh Berâmno hming a inziak a. (Pa hming tih leh Berâmno hming tih hi a hran a ni ang em? tiin kan lo zâwt a ni maithei a; a nih a rinawm loh, a chhan chu Isua leh Pa hi pumkhat an nih vâng a ni.) Bible-ah hian “hming” hi inkohna atân chauha tih ni lovin, putu nungchang leh nihna ti langtu pawh a ni nghâl bawk thîn a. Tûnlâi hunah pawh hian hnam thenkhat chuan tu emaw chu “hming tha tak” tiin an la sawi thîn—a awmzia chu, mi tha tak a ni an tihna a ni.
Exodus 33:18–23, Exodus 34:1–7, leh Sam 119:55 te chhiar la. Mosia’n Pathian hnêna a ropuina hmuhtîr tûra a ngen khân Pathianin eng nge hmuhtîr a tiam kha? Pathianin Mosia hnêna a hming a puan chhuah hnu khân (Exod. 34:5) eng thil nge lo thleng zui nghâl?
______________________________________________________
______________________________________________________
Mi thenkhat chuan Pathian ropuina hi a ên êm avângin mihringte tân hnaih ngam ziazâng ni lovah an ruat a. An ngaihdân hi a dik chiah rêng a ni. Nimahsela, a ropuina hi mita hmuh theih êng ringawt a ni lo thung a; a ropuina tak zâwk chu a nungchang niin, chu chu Pathian hmingah pawh a dik chiah bawk.
Bible-in a la bângte chala Pathian hming a chuan thu a sawi hian, an chalah hmuh theihin Pathian hming a inziak tak tak e a tihna a ni lo va; an rilru, an thinlungah Pathian nungchang a awm ve a tihna a ni zâwk—kan nun dânah Pathian hmangaihna leh a nungchang kan ti lang thîn tûr a ni. Pathian hnaih takah awmtîr i ni tawh a, amah chu a nihna ang leh i tâna thil a lo tih tawhte avângin i hmangaih ta a ni.
Thil ngaihnawm deuh mai chu, Pathianin Mosia hnêna a nihna sawi khân, a nungchang târ langtu Thu Sâwm Pêk ziahna lungphêk dang a pêk pahin a hrilh a nih kha. Hetiang chiah hian, Thupuan bung 14-a kan hmuh Pathian “hming” neitute pawh hi “Pathian thupêk zâwmtute” tia sawi an ni ve leh chiah bawk a. Hebrai Lehkhathawna a tawngkam hman hi ngun takin lo en ila: “‘Chûng ni hnu-ah chuan an hnêna thu ka thlun tûr chu hêng hi a ni, Lalpa’n a ti; an thinlungah ka thupêkte ka dah ang a, an rilruah ka ziak bawk ang,’ tia a sawi hnu khân, ‘An sualte leh an bawhchhiatnate ka hre reng tawh lo vang’ a ti si a” (Heb. 10:16, 17). Chanchin tha nihna sawifiahna tha tak a va ni êm! Kan nunah Pathian dân dah ni tawh tho mah se, kan sualte chu hriat reng a nih “tawh loh” a la ngâi tho a nih chu.
Pathian hming hi a nihna lantîrtu a ni a. A dân hi a nungchang ziah chhuahna a ni bawk. Ni hnuhnûnga Pathian tlâng thianghlima kal khâwm tûrte chuan Pathian an hmangaih ang a, chu hmangaihna chu a dân an zawmna hmangin an lantîr dâwn a ni.
Dân zawm that avâng ni lovin, rinna avâng zâwka chhandam kan ni a nih chuan, Pathian dân hian eng nge pawimawhna a neih ang? (1 Joh. 5:3 en la.)
Nilaini May 21
Sam 5
Sam 5 chhiar la. He hlaah hian Davida’n boralte leh chhandamte dinhmun inan lohzia a sawi a. He Sam hi Thupuan 14;1–12 thu nên khâikhin ang che. Eng nge a inanna lâi awm a, a inanna lâite chuan ni hnuhnûnga Pathian kohhran la bâng member nih ve awmzia a hriatthiamtîr che em?
__________________________________________________
___________________________________________________
Davida’n mi suaksualte’n Pathian hnên an thlen theih loh tûr thu a sawi hi lo chhinchhiah ila (Sam 5:4). Pathianin biak bûk sa tûra Israel fate a hrilh chhan kha an zînga a chên ve theih nân a ni a, chutiang chiah chu Krista lalramah pawh a thleng ve leh ang (Thup. 21:3 en la). Pathian lalthutthlêng rawn pan tûr chu tlan tawhte an ni lo thei lo va ni.
Sam 5:7-a Davida’n a sawi hi Pathian chibai bûkna chungchâng a ni a, chu chu indona ropuia Pathian leh Setana te thu inchuh ber pawh a ni bawk. Thupuan bung 13-ah hian vawi ruk ngawt mai “chibai bûk” tih tawngkam kan hmu a; tin, vântirhkoh pathum thuchah pawh hian khawvêl chu khawvêl siamtu chibai bûk tûrin an rawn sâwm bawk a ni. Davida hian Pathian a “tih” thu min hrilh a, chutiangin, kohhran la bâng thuchah puan pawh hian a rorêl hun a lo thlen tâk avângin khawvêla mite chu Pathian tiha châwimâwi tûrin a sâwm ve leh bawk (Thup. 14:7, NKJV).
Thupuan bung 14-a kan hmuh tlante hi “dâwt thu chhâk chhuak ngâi rêng rêng lo” nia sawi an ni tih hi lo hre tel bawk ila. Thu dik chauh sawi thînin, an thu sawite leh an thil tihte chuan felna, Pathian nungchang a lantîr thîn. Hetih lâi hian, mi sualte kâah erawh chuan thutak rêng rêng a awm lo ve thung (Sam 5:9, ESV).
Thupuan bung 14-ah hian Johana’n thil ngaihnawm leh mak danglam tak mai a lo ziak a, chu chu thihna ata mi sualte chhanchhuah an ni leh, Pathian bulah dîntîr an ni ta hi a ni. He dinhmun hi a hlawha an hlawh chhuah a ni lo va, Pathian Berâmno, mihring Fapa fel tak chu an zînga a din ve vânga hlan an ni zâwk. An sualte ngaihdamsak tawh, tlan chhuah ni tate an ni a; an sualte chu Pathian Berâmnovin a phurhsak tawh avângin an sual avânga hremna an tawrh tûr pawh an tawrh a tûl ta lo (Isaia 53:12 leh 2 Kor. 5:21 te nên khâikhin ang che).
I thinlunga Pathian hming chhut kâi a nih tawh chuan eng mah sawi lovin leh ti lovin i awm hle hle thei lo vang. Pathian mite pawh hian a tâwpna atân “aw ring takin” khawngaihna thu chu an puang leh ta rêng a (Thup. 14:7). “Nangmaha an rinna nghat zawng zawngte erawh chu nangmahah chuan lâwm sela, i hum thin avângin hlimin au kumkhua hlawm rawh se: I hming ngainatute pawh nangmahah chuan lâwm takin awm bawk rawh se” (Sam 5:11) tih ang khân.
Rorêlnaah chuan Pathian thianghlim leh tha famkim hmaa ding ni angin han suangtuah chhin la, a hmaa chuan i thil tih eng kim phawrh chhuah vek a ni dâwn tih hre bawk ang che. Chu chuan Krista felna i mamawhzia a hriattîr che em?
Ningani May 22
Bawhchhehtute chu i kawng chanchin zirtîr rawh
Isaia’n lalthutphah hûnna pindana Lalpa inlârna a hmuh hnu khân leh, a “khawlohna lâk bo” a ni ta, a “sual” pawh “tlen fâi” a ni tawh bawk tih thu hrilh a nih hnu khân Pathian kohna chu, “Kei heta hi ka awm, mi tîr ta che” tiin a chhâng ta a (Isaia 6:8). A awmzia chu, a tlin lohnate hre reng mah se, Pathian nên an inkâr a fel tawh a ni tih a han hriat tâkah chiah khân Lalpa tâna hna thawk tûrin a inpeih ta tihna a ni.
Keimahni-ah pawha ni ve tho a ni lo’m ni? Chhandamna thu hi, keimahni’n kan nei lo a nih chuan eng tin nge kan puan theih ang? Mahse, he thilthlâwnpêk hi Isua kan rina, kan tâna thil a lo tih tawh kha kan ring bawk a nih chuan kan nei thei a ni.
Sam 51:7–15 chhiar la. Davida’n ngaihdam a nih hnu leh a sualte tlen fâi a nih hnua tih a tiam chu eng nge ni?
_________________________________________________
____________________________________________________
Pathian awmnaa awm ve tûra koh nih awmzia chu, mi dangte hnêna a chanchin hril tûra tirh chhuah leh tûr nih tihna a ni. Pathian chuan a finnain, a chhandamte chu suala tlu tawh khawvêl hnêna a chhandamna thu hriltu ni tûrin thu a pe vek a. Eng tikah emaw chuan, a mite’n nghawng a neih hi khawvêl zawng zawngah hriat a la ni ngei ang. Thupuan 18:1-a kan hmuh dânin, suala tlu tawh khawvêl hnêna sâwmna hnuhnûng a pêk hmangin khawvêl pum pui hi chhun ên a la ni dâwn a ni.
“Miin Krista hnên a thlen hnua a tih châk ber chu Isuaa a chhar tâk a thian hlu tak chanchin mi dangte hnêna hrilh chhâwn ve nghâl a ni a. Chhandamna leh tih thianghlimna thutak chu a thinlungah khâr hnan theih a ni lo. Krista felnaa thuam kan nih a, a Thlarau chên chilhna hlimawm tak chu kan chang tawh a nih chuan, kan ngâwi hle hle thei dâwn lo va. Lalpa thatzia kan hmuha kan tem tawh bawk a nih chuan, thil eng emaw chu sawi tûr kan nei ngei ang. Philipa’n Chhandamtu a hmuha a tih ang khân, a hnên pan ve tûrin mi dangte pawh kan sâwm ngei ngei dâwn a ni.”—Ellen G. White, Krista Panna Kâilâwn, p. 59.
Thupuan bung 14-a kan hmuh vântirhkoh pathum thuchah hi “chatuana chanchin thaa” innghat a ni a (Thup. 14:6). A awmzia chu, “vân te, lei te, tuifinriat te, leh tuihna te siamtu” chu chibai bûk tûra sâwmna thu (Thup. 14:7) emaw, Babulon tlâwm thu (Thup. 14:8) emaw, “sakawlh leh a lem” chibai bûk chungchâng (Thup. 14:9) emaw puan a nih hma hauh pawhin chanchin tha innghahna lungphûm, Isuaa chhandamna awm chu puan a lo ni tawh tihna a ni. Tin, vântirhkoh pathum thuchahte leh vaukhânna thu an puante hi a puangtute’n Isuaah leh Isua’n an tâna thil a lo tih tawh zâra an neih tâk beiseina leh thutiam tel lo chuan eng mah lo mai a ni a. “Chatuana chanchin tha” kan nei lo a nih chuan, khawvêl hnênah hian hlutna nei eng thu mah sawi tûr kan nei lo vang.
Vântirhkoh pathum thuchah hi puan tan a nih hma hauh pawhin “chatuana chanchin tha” lam chu kan hawi tawh sa reng a ni tih thu hi ngun takin ngaihtuah leh la. Hei hian he thutak hi kan thurin zawng zawng innghahna a ni tih a hriattîr che em?
Zirtawpni May 23
Zir belhna: “Davida Sâm phuahte hian a huam kim hle mai a, sual avânga kan neih mahni inthiam lohna leh lungngaihna atanga rinna chungnung ber leh Pathian nêna inpâwlna dinhmun sâng ber thlengin a hâwl chhuak vek a ni. Ama chanchin ngei hian sual chuan zahna leh chungpikna bâk a thlen lo va, Pathian hmangaihna leh khawngaihna erawh chuan sual thim thûk ber pawh thleng zo thungin, rinna chuan mi, a sualte sim ta chu a kâi tho va, Pathian fa nihna a pe ta thîn a ni tih ti lang chiang hle. Pathian Thu-a kan hmuh thutiam hrang hrang zîngah hian a ropui ber chu Pathian rinawmna, dikna leh zahngaihna hi a ni. . . .
“Ka chhiahhlawh Davida hnênah chhia ka chham ta a. . . ka kut hi a hnênah tih nghehin a awm ang: ka bân hian ani chu a ti chak bawk ang. . . . Ani hnênah erawh chuan ka rinawmna leh ka ngilneihna a awm ang a: ka hming avângin a kî chu châwimâwiin a awm bawk ang. A kut chu tuifinriatah ka nghahtîr ang a, a kut ding lam chu luipuiahte chuan. Ani chuan, ‘Nang chu ka Pa, ka Pathian, ka chhandamna Lungpui i ni’ tiin min au ang a. Tin, keiin ani chu fa tîrah siamin, leia lalte zîngah hian a chungnung berah ka dah ang. Ka ngilneihna chu kumkhuain a tân ka vawng tha ang a, ka thuthlung chu a hnênah nghet takin a awm dâwn a ni.’ Sam 89:3–28.”—Ellen G. White, Thlahtubulte leh Zâwlneite, pp. 798, 799.
Sawi ho tûrte:
1. Mihringte hian Pathianin thu min thlunpuia kan tih ve tûr awmte chu kan ti hlawhtling lo nasa thîn hle mai. Davida, thil sual lian tak a ti chung pawha “Pathian thinlung ang pu mi” tia sawi ni tho kha chhandam kan nih dân min hrilhtu atân hman a ni a. Eng tiangin nge Davida kha kan âiawha Pathian thuthlung zâwm tha tluantling Isua lo entîrtu a nih? Enga ti nge kan tâna Isua’n a lo tih tawh kha kan beisei awm chhun a nih bawk?
2. Sam bu-a eng lâi hi nge in thil lo pal tlang tawh angte a sawi ve vânga awmze nei leh tangkâi bîk riau nia in hriat?
3. Enga ti nge Sam hrang hrangte hian Pathian biak in an sawi lan fo le? Davida’n Pathian biak in ngaihnat êm êmna atang hian zir chhuah theih kan nei em? Chu chuan kan Puithiam Lalber, “Pathian ding lama han awma, min sawisaktu ni bawk” (Rom 8:34, NKJV) Isuaa kan neih tâk hi hlut thiam tûrin eng tin nge min tanpui? Enga ti nge, tlan tawh ni tho mah ila, vâna min sawipui tûrin Krista kan la mamawh reng le?
4. A chunga Ellen G. White-i thu ziak kan târ chhuah khi ngun takin chhiar leh ula. In thil sual tih avânga zahna leh chungpikna nasa tak in neih hnuah Pathianin a rawn kaihthawh che u a, a fa nihna a rawn pêk tâk dân che u chu han sawi teh u.
