2024 3rd Quarter Zirlai 6-na
Zirlâi 6 *August 3–9
Thinlung A Pawimawh Zâwk
Sabbath Chawhnu
Chhiar tûr: Marka 7, Isaia 29:13, Exodus 20:12, Marka 8:11–21.
Chângvawn: “Mihring pâwn lam a kawchhûnga lûta amah tibawlhhlawh thei eng mah a awm lo; mihring kawchhûng ata lo chhuakte chu mihring tibawlhhlawhtu a ni zâwk e” (Marka 7:15).
Tûn kâr zirlâi hi Marka 7 leh Marka 8 chanve hma lam zawng a ni a. Marka 7 tîr lamah hian Isuan Juda sakhaw thurochhiah a zawm loh avânga inhnialna a chawh chhuah thu kan hmu a. Amaherawhchu, he thil hi Kristiante nun atâna thil \ûl leh pawimawh êm êm târ lanna remchâng atân a hmang hlauh thung a ni.
Chutichuan, tehkhin thu awmze ril tak nei a hrilh ta a, chu tehkhin thu chuan rinna hi eng nge a nih chiah tih hriat thiamna a neihtîr ta a ni.
Hemi zawhah hian, Tura leh Sidon bialah a kal ta daih a, chutah chuan Chanchin |ha bu pali-ten Isua hnial dangtu awm chhun nia an sawi hmeichhe pakhat nên an intawng ta a ni. He mite pahnih intawn dân hi a mak angreng khawp mai leh nghâl: he hmeichhia hian an inchhân tawnna a\angin a chan \hatna tûr \awngkam a lo thur chhuak nalh pek a; tichuan, a rinna avâng hian Isuan a ngen chu a tihsak ta a ni.
Marka 7-ah tho hian bengngawng \awng thei lo tihdam thu pawh kan hmu bawk a. Hemi bungin thu pawimawh tak min hrilh chu: thilmakte hi eng anga mak leh ropui pawh lo ni se, a thilmaka ngau ngau hi chuan thutak dawngsawng tûrin thinlung a hawng thei chuang lo tih hi a ni. A thu hrimin, Isua thilmak tihte hi amah hnâwl tum ngar ngartu sakhaw hruaitute tân hi chuan a sawngsawhlawtna a awm dâwn chuang em ni?
Marka 8-ah hian mihringte zirtîrna leh thurochhiah entîrna atâna chhang hman a nih dân kan hmu a. Hêng thawnthute hian sakhaw nun leh thiltih chungchânga zirlâi ropui tak tak a pâi a ni.
*Study this week’s lesson to prepare for Sabbath, August 10.
Sunday August 4
Mihringte thurochhiah nge Pathian thupêk zâwk
Marka 7:1–13 chhiar la. He lâi thua thutak pawimawh êm êm tân lana awmte chu eng nge ni?
He lâi thu hi naupangten an Sabbath School class-ah an lo zir angin han mitthla chhin la. An zir zawh chuan an inah hâwngin an nute hnênah Isuan chaw ei dâwna kawt sil a ngâi lo a tia lâwm tiin sawi ta tlat mai se. A buaithlâk duh ngawt ang le. Amaherawhchu, he thawnthu hi hrisêlna dân inzirtîrna lam a ni lo hlauh mai.
Isua hun lâi khân Israel rama chêng mi tam tak chuan serh leh sâng thila thianghlimna leh puithuna an ngâi pawimawh êm êm a. Thuthlung Hlui hunah kha chuan serh leh sâng thila thianghlimna tûra kut sil hi puithiamte tih tûr chauha ruat a ni \hîn (Exod. 30:17–21). Mahse, Thuthlung Hlui leh Thuthlung Thar inkâr chhûngah khân chu dân chu mipui nâwlpuite pawhin an zawm ve \ûl nia ngaihna a lo awm ta a. Chutiang chu a nih avângin sakhaw hruaitute hian Isua zirtîrten kut sil lova chaw an ei ngawt mai chu an sawisêl ta a ni.
Isua hian zawhna an zawh chu chiang taka chhâng ta mai lovin, a zirtîrte thlavâng a hauh ta zâwk a. A hmasain, Isaian an kâ chauha Pathian châwimâwi, an thinlung erawh chuan Pathian hlat hle bawk si hnamte a zilhna thu hriam hrêk hrâwk tak kha a han sawi chhâwng phawt a (Isa. 29:13). He thu Isaian a lo sawi hi a la zo mai lo; Pathian thupêkte âia mihring thurochhiah zâwk an ngaih pawimawh avângin an demawm tak zet niin a sawi bawk.
Isuan a chhân lêtna thu dang pakhat hi chuan Isaia thu lo sawi kha a rawn khing ve thung a. Thu Sâwm Pêka a panga, “I nu leh i pa châwimâwi rawh” (Exod. 20:12) tih thu hi la chhuakin chu chu an sakhaw thurochhiah pakhat, Pathian hnêna eng emaw an pêk (thilpêk, korban) theihna nên a chotuah ta a ni. Mahse, he thurochhiah pawh hi an \anpuina mamawh êm êm an nu leh pa upa tawh takte tâna hmang ta lovon, anmahni ham\hatna atân zâwk an hmang leh mauh mai pek a. Heti hian tlângvâl pakhatin a pa hnênah a sawi angin i han zêldin chhin teh ang: “A pawi ka ti hle mai a, ka pa. |anpui che chu ka duh lutuk a; mahse, i tâna ka lo khâwl sa pawisa kha Pathian biak inah ka lo thawh daih tawh a” tiin.
Hetiang \hat derna ang chi hi Isuan a huat êm êm leh nasa taka a beih \hin a ni a. Hêng sakhaw hruaitute hian Pathian Thu âiin mihringte thurochhiah an dah pawimawh zâwk a, chutianga an tih avâng chuan thil sual an ti rêng a ni.
Chutichuan, Pharisaite zawhna Isuan a chhânna chu eng nge ni ta? Isuan a chhân lêtna a\ang hian Pathian duh zâwng anga awmna tûrin kut sil a \ûl ni âwma an zirtîr hi ani chuan a pawmpui lo hle tih a lang a. An zawhna an chhânna hian mihringte thurochhiah âiin Dân thupêkte (Thu Sâwm Pêk) a \an zâwk hle bawk a ni (Marka 1:44; Marka 7:10, 11; Marka 10:3–8; Marka 12:26, 29–31 te pawh en ang che.)
Pathian dânin a tum tak nêna inkalh “thurochhiah” eng eng emaw kan lo nei ve reng lo maw? Kan nei a nih chuan, engte hi nge ni ang?
Thawh|anni August 5
Kut fâi nge thinlung thianghlim zâwk?
Marka 7:14–19 chhiar la. Marka 7:15-a Isua thu har, thu khirhkhân sawi hi eng nge ni a awmzia?
He lâi chânga Isua \awngkam hman hi mi tam tak chuan a awmzia an hre thiam lo \hîn a, ei thiang leh ei thiang lo chungchâng inziahna Leviticus 11 thu nên eng nge a inzawmna awm le tiin an ngaihtuah \hîn. Isua hian ei thiang leh ei thiang lo thliar hranna dânte hi a hnâwl vek tawh tihna a ni em? Seventh-day Adventist Kohhranin a member-te zînga sa ei mite chu sa an ei a nih pawhin sa thiang chauh ei tûra an zirtîr hi an lo ti sual duai em ni dâwn le?
A hmasa berin, Marka 7:6–13 khân mihringte thurochhiah lakah Mosia thlavâng a lo hauh zo deuh chiah a ni a; chuvâng chuan, Pathianin Mosia hnêna a hrilh ei thiang leh thiang lo thliar hranna dân pawh hi chuti teh thutin a thlauh thla ngawt lo ang (Marka 7:14–19). A dawtah chuan, Pharisaiten an sawi mâwi êm êm thorochhiah hian Thuthlung Thar zirtîrnaah innghahna pakhat mah a nei lo va; chutih lâiin, ei thiang leh ei thiang lo thliar hranna dân erawh hi chuan a nei thung. Pathumnaah chuan, Marka 7:19-in Isuan ei tûr zawng zawng a ti thianghlim vek ni anga a sawi hi a awmzia tak zâwk chu: ei thiang leh ei thiang lo thliar hranna dân kha tihbân a ni ta tihna ni lovin, Pharisaite thorochhiah siam chawp, kut sil lo chuan ei tûr khawih loh tûr tih dân hi a inkhualtelem thil lutuk tihna a ni. An thurochhiah siam hi a dik loh êm êmna pakhat chu, Jentail-te nên an indeh/intawh avângin an lo bawlhhlawh thei a nih chuan, Jentail-ten an khawih hnu ei tûr an ei avâng pawhin an lo bawlhhlawh thei tho dâwn tihna a ni ang.
Marka 7:20–23 chhiar la. Isuan mi ti bawlhhlawhtu ber ni zâwka a sawi chu eng nge ni?
Marka 7:19-ah hian Isuan kan thil eite chu thinlungah ni lovin, pumah zâwk a lût thla a; tichuan, rîla a kal kual hnu-ah kan e chhuak leh mai \hîn niin a sawi a. Marka 7:21–23-ah erawh hi chuan thil \ha lote chu thinlung chhûng, kan ngaihtuahna a\anga lo chhuak a ni thung tih a sawi. Ngaihtuahna sual a\anga lo in\an thil sual leh chîn \ha lo tak takte pawh a sawi hlawm a, chûngte chu thil \ha lo tihnain a tâwp \hîn a ni a ti.
Marka 7:10-ah hian thupêk pangana bawhchhiat pawh thil sual leh chîn \ha lo a tihte zîngah a tel ve a, chuti a nih chuan, Thu Sâwm Pêk ziahna lungphêk pahnihnaa thupêk parukte chu a zavâiin a tel vek tihna a ni ang. Chu bâkah chuan, Isua hian a thlâwn maia Pathian chibai bûk theih a nih thu pawh a sawi a (Marka 7:7). A awmzia chu, thupêk hmasa pali-te kan bawhchhiat hian Pathian chibai kan bûkna chu a thlâwn mai, awmze nei lo a ni a tihna a ni. Chutiang chuan, Isua hi he lâi thu-ah hian Pathian Dân humhimtu, a thlavâng hauhtu a ni tih chiang takin a lang.
Thurin dik chu i hriain i pawm pawh a ni maithei e, nimahsela, tuin nge i thinlung kha thunun le?
Thawhlehni August 6
Uite tân chaw nâwi
Marka 7:24–30 chhiar la. He thawnthu-ah hian eng zirlâi pawimawh tak takte nge inphûm le?
Nimin zirlâiah khân thu har tak tak kan lo khel tawh a nih kha. He thawnthu-ah pawh hian ngaihtuahna tibuai deuh map thei zawhna eng eng emaw a rawn chhawp chhuak ve leh a. Enga ti nge Isua hian he hmeichhia hi dêngkhâwng deuh taka a chhân kher le? “Ui” nên te a la tehkhin zui leh ta nghâl a!
Hetianga a chhân chhan hi chiang fakin sawi lo mah se, a chhânnaa \awngkam a hman pahnihte a\ang hian a thil sawi awmzia ni âwm chu kan hre thei tho thung. Marka 7:27-ah hian fate chu hrâi puar “hmasak” phawt tûr an ni tih a sawi a. “Hmasa” a awm chuan, a dawt leh emaw, a zuitu emaw a awm ngei ang tih rin theih. A \awngkam hman dang pakhat, ui tih hian uitê emaw, kawtthlêr vêla riak mai mai \hîn uicho emaw ni lovin, miin duat taka an vulh, an in chhûngah pawh luhtîr an phal ang chi hi a kâwk zâwk niin a lang a. He hmeichhia hian Isua a chhân lêtnaah hêng a \awngkam hman pahnihte hi lo thur chhuak nalhin, chu chuan a chhânna awmzia hriat thiam kawngah min \anpui ta a ni.
Hmeichhiain Isua a chhânna hi a huangtau angreng khawp mai. Heti hian a chhâng a: “Lalpa, nih zawng a ni a; nimahsela, dawhkân hnuaia uite pawhin fate chhang nâwite chu an ei \hîn alâwm” (Marka 7:28) tiin.
Engtin nge hetiang hian chhân nachâng a hriat mai zâwk le? A chhan chu, a fanu a hmangaihna hian eng pawh tih leh sawi a huamtîr a ni tih a chiang. Tin, Isua pawh hian a ti-huai sawt ve bawk a. “Hmasa” tih \awngkam a hmang zauh hian chumi “dawt chiah,” a “zuitu” chu a awm ngei dâwn nia beiseina a neihtîr tlat atin ni. Chu bâkah chuan, Isua hian dawhkân hnuaia awm ui nia a lo inngaih theih tûr \awngkam a chhâk chhuak bawk a. Ui chu a neitute in chhûngah, an chawi ei dâwhkân hnuaia a awm \hîn ang chiahin he hmeichhia pawh hi Isua ke bulah a fanu damna dîlin a \awng\âi mêk a. Chutiang chuan, ui chanpual, chhuata rawn tla thla chaw nâwite chu lo chhar ve hrâm a tum a ni.
Hmeichhiain Isua a chhânna hian a rinna nasatzia a tilang a. In lama awm daih a fanu damlo a lo dam theihna atâna Isua “chaw nâwi” tla a rawn beisei hrâm hian Isua thiltihtheihna hi a ropui a (chutiang thilmak pawh chu chhang nâwi tla mai a la ni a, chhang pum phei chu a va ropui dâwn êm!), chu mai ni lovin, he hmeichhe ngenna tihhlawhtlinsak hi atân chuan thil ho tham tak a ni tih a ti lang bawk. Isua hian a lo khawngaih hle a; tichuan, a thil ngen chu a pe ta a ni.
“He hmeichhia nêna an inchhân tawnna hmang hian Israel miten mi chuangtlâi mai mai nia an ngaih chu mi hrang ni tawh lovin, Pathian chhûng pui fa ngei a lo ni ta zâwk tih a lantîr a. Pathian fa a nih ang ngeiin Pa thilpêkte pawh a lo chang ve thei ta bawk a ni.”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 449.
Eng vângin nge hnam dangte leh ram dang mite chungchânga ngaih dân nghet sa lo neih ngawt ang chi hi Isua zirtîrna nên thil inkalh tlat a nih theih? Engtin nge he thil \ha lo tak hi kan rilru a\angin kan dah bo theih ang?
Nilaini August 7
|awngthei lo tihdam thu
Marka 7:31–37 chhiar la. Isua hnêna an rawn hruai hi tu nge ni a, Isuan a tâna a lo tih chu eng nge ni?
Isuan Tura leh Sidon bial a\anga Galili lam a pan leh hian a kawng tâwi ber a zawh lo va. Tura bial \angin hmâr lam a pan a; chutichuan, Sidon bial kal tlangin chumi zawhah Galili dîl hmâr chhak lam ram a pal tlang leh a, a tâwpah Galili dîl kam hi a lo thleng ta niin a lang. A kal kual angreng khawp mai a, hetia a kal kual vak chhan hi a zirtîrte nêna hun tam zâwk hman ho a duh vâng a nih a rinawm.
Marka hian Isua hnêna bengngawng, \awng pawh \awng fiah thei lo rawn hruaitu hi tu nge ni tih a sawi lo va. Mahse, a mi rawn hruaiin a mamawh hi chu a chiang khawp mai—thil ri a hre \ha thei lo va; tin, \awng lamah pawh harsatna a nei bawk. Ri hriatna lama harsatna neite chuan mi zîngah an inkiltawih a, bengngawng tawh chin ngat phei chuan \awng thlengin an harsat \hîn. He mi pawh hi hun rei tak chhûng chu a lo buai tawh ngei ang tih a chiang.
A harsatna hi Isuan a hriat thiampui a; tichuan, mipui zîng ata a hruai hrang a. Lalpan he bengngawng \awng thei lo a tihdam dân hi mi tam tak—a bîkin tûnlâi huna mite—chuan mak an ti deuh maithei. A beng kuaah chuan a kutzung\ang a rawlh a; tin, chil a chhâk a, a lei a khawihsak leh a; tichuan, vân lam en chungin a han thaw deuh hulh a. Isua hian a tihdam theih nân a taksa pêng fel lo lâite chu a khawisak vek a ni. Mahse, enga ti nge a thâwk hulh kher? “A thâwk hulh chhan chu thutak lama an bengte chhi duh ngâi miah lo tûr te, Tlantu a ni tih pawmna thu sawi duh ngâi miah lo tûrte a ngaihtuah a, a thâw a i pik êm atin ni.”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 453.
He mi ri hriatna \ha lo hi mak tak maiin Isuan a tihdamsak a; tin, fiah fel fâi takin a \awng theihtîr ta bawk. A han thaw deuh hulh hian Pathianin ama chungah ramri a kham tlat a, mihringten duhthlan theihna zalên an neih chungchângah a rawn inrawlh thei bîk lo a ni tih lantîr. Ani chuan kan duhthlanna kalhin min nawr lui dâwn lo va. Mihring zawng zawng hian an nun hruaitu atâna an mi duh—Nunna Lal emaw, thim lal emaw—thlang tûrin zalênna an nei vek. Isua pawh hian bengngawng beng a inhawntîr thei a; mahse, ring duh miah lo thinlungte chu Messia a nihna pawm tûrin a nawr lui dâwn lo thung.
He thawnthu tâwitê hian Pathianin ama lam pan tumte tâna thil a tih theihzia a tilang bawk a. I rinna kha mi dangte hnêna hrilh chhâwn kawngah i lo \awngmawh \hîn viau a ni mai thei; tin, sawi tûr i neih ve-te pawh sawi ngam lovin, i lei kha phuar beh tlat ni ang maia hriat châng i nei tawh \hîn maithei bawk. Hemi \uma Isua thilmak tih hian Lalpa Isua chuan mi dangte mamawh hriatsak thei tûrin i ri hriatna a tihchaksak thei che a, an rinna zin kawnga châwi sâng dâwrh thei tûr thu hrilh dân tûr i hriat theih nân huaisenna leh phûrna a pe ngei ang che.
Ri hriatna leh \awng chungchânga thilpêk i dawnte kha engtiangin nge i hman? Pêk i nih chhan ang takin i hmang em?
Ningani August 8
Dâwidim \ha lo lakah invêng rawh u
Marka 8:11–13 chhiar la. Pharisaite thil sawia Isua tibeidawng êm êmtu chu eng nge ni?
Amah sawisêltute hmin nân leh Pathian a nihzia tihlan nân hian enga ti nge a thiltihtheihna a hman mai lo le? A buaina hi Marka 3 tâwp lama lo intan daih tawh kha niin, chutah chuan Isuan Thlarau Thianghlim sawi chhiat chungchâng a sawi a nih kha. Miin a beng a chhit duh tlat loha, a mit a men duh tlat si loh chuan thilmak dang, vân a\anga lo chhuk chhinchhiahna meuh pawhin a hmin zo dâwn chuang lo. A hmaa mite ang bawk khân a lo hnâwl tho dâwn a. Chuvâng chuan, rin loh tum sa hrim hrimte hmin nân hian thilmak meuh pawh a tâwk zo chuang lo.
Marka 8:14–21 chhiar la. Zirtîrte hian eng nge ni an ken theihnghilh? Chumi chu remchânga hmanga Isuan thu pawimawh tak a sawi tâk chu eng nge ni?
Zirtîrten chhang an lo ken theihnghilh hlauh mai hi remchângah hmangin, Pharisaite leh Heroda “dâwidim” laka an lo invên a \ûlzia a hrilh a (Marka 8:15). Heti lâia “dâwidim” a tih hi an “zirtîrnate” a tihna a ni (Mat. 16:12 nên khâikhin rawh).
Nimahsela, zirtîrte chuan a thu sawi hi a awmzia an lo hre thiam huah lo mai. Isua hian chhang tak tak lei lo tûrin a duh emaw an ti a. Zirtîrte hian a thil sawi awmzia an hriat thiam loh apiangin an hnênah zirtîrna a pe zui nghâl zêl \hîn. Hemi \um pawh hian zawhna chi hrang hrang zâwtin, he khawvêla a lo kal chhan ber chu an hriat thiam loh avânga a beidawn thu a sawi chhuak a. A thu sawite hian Marka 4:10–12-a Pathian lalram thu hre thiam lo pâwn lam mite chungchâng a sawi kha min hriat chhuahtîr a. Hetiang \awngkam dêngkhâwng angreng tak a hman chhan hi chu an thlarau lam mutthlûkna a\anga kaih harh a duh vâng a ni.
Marka 8:19, 20-ah hian Isuan a zirtîrte hnênah zawhna mâwl te, a chhânna pawh an hriat ngei ngei tûr chiang sa a zâwt a, chu chu mi 5,000 a hrâi \um (Marka 6:30–44) leh mi 4,000 a hrâi \uma (Marka 8:1–10) a bâng nâwi an ruh kha bâwmrâng eng zât nge tih a ni. Hêng zawhnate hi a zawh chhan chu sum leh pâi leh thil dang nei tlêm hle pawh lo ni se, chu chuan Lalpa tirh Messia hnathawhna kawng a dâl chuang lo tih hriattîr a duh vâng a ni a. A zawhna hnuhnûng ber, Marka 8:21-a mi pawh hi a \awngkam hman a thlep kual mâwi leh hle mai: “Tûnah pawh a ngaihna in la hre lo fo maw?” tih a ni a. Isua hova an thil lo hmuh tawhte leh tawn zawng zawngte kha ngaihtuah la, Messia a ni tih an la hre thiam lo fo hi chu a mak ve bawk a ni.
Engtin nge kan thinlung leh rilrute hi Pathian a awm ngei a ni tih leh, ani chuan min hmangaih êm êm a ni tih kan hriat theih nân kan hawn reng theih ang? Pathian kan rin phah theihna tûr leh ani chuan min hmangaih a ni tih kan hriat theihna tûra finfiahna min pêk zozâite hi ngun takin han ngaihtuah teh. Nimahsela, enga ti nge a châng hi chuan rinhlelh mai a awl êm êm bawk si le?
Zirtawpni August 9
Zir Zâuna: Ellen G. White-i lehkhabu ziah, Chatuan Nghahfâk phêk 441–460-a “Thurochhiah” tih te, “Dâidanna |hiah A Ni Ta” tih te leh, “Chhinchhiahna Dik” tih te chhiar ni se.
“Tûnlâi huna Lalpa zuitute zîngah hian, hmânlâi hun ang tho khân, he bumna sual, a nihna hriat harsa angreng tak bawk si hi a va darh nasa êm! Krista tâna rawng kan bâwlna te, mi dangte nêna kan inzawmna te hi mahni inchâwisân châk rilrûk tlatnain a tihmêlhem fo bawk. Mahni insawimâwi leh mi dangte min fak kan thlahlel tlâng êm êm a. Mahni kan inhmangaihna leh Pathianin kan tâna a lo sial kawng chu zawh âia kawng awlsam zâwk zawh kan châk tlat \hîn hian Pathian thupêkte âia mihringte ngaih dân leh thurochhiah ngaihsân zâwknaah mi a hruai lût \hîn. Krista chuan heti hian a zirtîrte hnênah vaukhâna thu pawimawh tak a lo pe a: ‘Pharisaite dâwidim lakah invêng ula, fîmkhur hle rawh u’ tiin.
“Krista sakhua chu a takin a thianghlim hle. Pathian ropuina atâna \hahnemngaihna hi Thlarau Thianghlimin kan thinlunga a tuh a ni a; chutiang rilru chu Thlarau Thianghlim hnathawh chauhin min neihtîr thei bawk. Pathian thiltihtheihna chauhin mahni nawmna zawn leh vervêkna te a tibo thei a. He danglamna hi kan nunah a lo thleng a nih chuan Pathianin hna a thawk a ni tih kan hre thei ang. Kan lo pawm tâk rinna chuan mahni hmasialna leh duhâmna a tihboral a, keimahni ropuina tûr ni lovin, Pathian ropuina tûr zâwk zawng tûra mi hruai hunah Pathian duh dânin kan nung ta tih kan lo hre thei dâwn a ni. ‘Ka Pa, i hming châwimâwi rawh’ (Johana 12:28) tih hi Krista thupui ber a ni a, amah kan zui a nih phawt chuan, keini pawhin thupui berah kan lo nei ve ang. Ani chuan ‘ama awm ang bawk khân awm ve tûrin’ thu min pe a; tin, ‘a thupêkte chu kan pawm a nih chuan, chumiah chuan amah kan hria tih kan inhre thei dâwn a ni’ 1 Johana 2:6, 3.”—Ellen G. White, Chatuan Nghahfâk, p. 460.
Sawi ho tûrte:
1. Kristianten kan tih \hin zîngah hian engte hi nge thinlung thianghlim nei thei tûra min pui thei awm?
2. In khawtlângah khân mi “thianghlim lo” an awm em? An awm a nih chuan tute nge ni? Chûng mite chuan chanchin \ha an lo hriat ve theih nân eng nge tih theih i neih?
3. In \henawm khawvêngte hnêna chanchin \ha hrilh theih dân tûr awlsam ber nia in hriat han sawi ho teh u.
4. Mipui 4,000 hrâi thu ziahna Marka 8:1–10 hi chhiar la. Hêng mite hi Jentail an nih deuh vek hmêl si a, lo ni ta se hrilhfiah dân dang a awm thei ang em?
5. Suala tlu tawh kan nih miau avângin kan rilru-ah hian mahni inchâwimâwi châkna a awm \heuh mai a. Engtin nge chumi lak a\ang chuan kan invên reng theih ang?